Brahmanda Purana — Prakriya Pada, Shloka 62
Amāvasyā-Pitṛtarpaṇa: Purūravas and the Soma-Based Ancestral Offering (अमावस्या-पितृतर्पण / सोमतर्पण-विधि)
Devanagari script
प्रतिपत्प्रतिपद्येत पर्वकालो द्विमात्रकः / कालः कहूसिनीवाल्योः सामुद्रस्य तु मध्यतः
Transliteration
pratipatpratipadyeta parvakālo dvimātrakaḥ / kālaḥ kahūsinīvālyoḥ sāmudrasya tu madhyataḥ
Translation
From pratipadā to pratipadā, the parva-time measures two mātrās; and the time of Kuhū and Sinīvālī is said to lie in the very middle of the sāmudra (oceanic) reckoning.
Word by Word
प्रतिपत्the pratipad tithi
प्रतिपत्:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootप्रतिपद् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तिथिवाचक
प्रतिपद्येतshould be reckoned/should occur
प्रतिपद्येत:
Kriya (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootप्रति-√पद् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
पर्व-कालःthe festival/transition time
पर्व-कालः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootपर्व (प्रातिपदिक) + काल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुष (पर्वणः कालः)
द्वि-मात्रकःof two mātrās (in length)
द्वि-मात्रकः:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootद्वि (संख्या) + मात्रक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; द्विगु (two mātrās in measure)
कालःtime
कालः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
कुहू-सिनीवाल्योःof Kuhū and Sinīvālī
कुहू-सिनीवाल्योः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootकुहू (प्रातिपदिक) + सिनीवाली (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), द्विवचन; द्वन्द्व-समास (कुहू च सिनीवाली च)
सामुद्रस्यof the oceanic (one)/of the sea
सामुद्रस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeAdjective
Rootसामुद्र (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन; विशेषण (of the ocean/sea-related)
तुbut/and
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle)
मध्यतःfrom the middle/in the middle
मध्यतः:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeIndeclinable
Rootमध्यतः (अव्यय)
Formअव्यय (adverb/postposition), स्थानवाचक (from/in the middle)