Shloka 76
Mauneya Devagandharva–Apsaras Vamsha-Kirtana
Catalogue of Mauneya Gandharvas and Apsarases
Devanagari script
ते कन्ये कामरूपिण्यौ तदाचारमुभे च तम् / आहारार्थे समीहन्तौ सकन्यौ तु बुभुक्षितौ
Transliteration
te kanye kāmarūpiṇyau tadācāramubhe ca tam / āhārārthe samīhantau sakanyau tu bubhukṣitau
Translation
Those two maidens were kāmarūpiṇīs, able to assume forms at will, and both acted accordingly; and the two (piśācas), with the maidens, hungry, strove in search of food.
Word by Word
तेthose two
ते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (कन्ये इति), प्रथमा-विभक्ति, द्विवचन; सर्वनाम
कन्येtwo maidens
कन्ये:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootकन्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, द्विवचन
काम-रूपिण्यौable to assume forms at will
काम-रूपिण्यौ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootकाम (प्रातिपदिक) + रूपिन् (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (कामं रूपं यस्याः/ययोः), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; विशेषण
तद्-आचारम्his conduct/behavior
तद्-आचारम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + आचार (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (तस्य आचारः), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
उभेboth
उभे:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootउभ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; विशेषण
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-बोधक अव्यय (conjunction)
तम्him
तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; सर्वनाम
आहार-अर्थेfor the sake of food
आहार-अर्थे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootआहार (प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (आहारस्य अर्थः/प्रयोजनम्), पुंलिङ्ग, सप्तमी (अधिकरण), एकवचन
समीहन्तौendeavoring/trying
समीहन्तौ:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootसम्-√ईह् (धातु)
Formवर्तमान-कृदन्त (शतृ), पुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; ‘प्रयतमानौ’
स-कन्यौtogether with the maidens
स-कन्यौ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootस (अव्यय/उपसर्गवत् ‘सह’) + कन्या (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव (कन्याभ्यां सह), पुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; विशेषण (तौ इति)
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (but/indeed)
बुभुक्षितौhungry
बुभुक्षितौ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootबुभुक्षित (√भुज् desiderative + क्त, कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन; ‘क्षुधितौ’