Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 117
Mauneya Devagandharva–Apsaras Vamsha-Kirtana
Catalogue of Mauneya Gandharvas and Apsarases
Devanagari script
यक्षाणां तु जनित्री त्वं इत्यूचुस्तां क्रतुस्थलाम् / जगाम सह पुत्रेण ततो यक्षः स्वमालयम्
Transliteration
yakṣāṇāṃ tu janitrī tvaṃ ityūcustāṃ kratusthalām / jagāma saha putreṇa tato yakṣaḥ svamālayam
Translation
They said to Kratusthala, “You are the mother of the Yakshas.” Then that Yaksha went to his own abode together with his son.
Word by Word
यक्षाणाम्of the yakṣas
यक्षाणाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/genitive)
TypeNoun
Rootयक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, बहुवचन
तुindeed/but
तु:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण/विरोधार्थक
जनित्रीmother/progenitress
जनित्री:
Pratijna/Predicate (विधेय)
TypeNoun
Rootजनित्री (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
त्वम्you
त्वम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध/quotative)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; उद्धरणसूचक
ऊचुःsaid
ऊचुः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
ताम्to her / her
ताम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
क्रतुस्थलाम्Kratusthalā (name/epithet)
क्रतुस्थलाम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootक्रतु-स्थल (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘(she) whose place is the sacrifice / sacrificial ground’ (proper epithet/name)
जगामwent
जगाम:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√गम् (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
सहwith
सह:
Sahakaraka (सहकारक)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formअव्यय; सहार्थक उपपद (with)
पुत्रेणwith (her) son
पुत्रेण:
Sahakaraka (सहकारक)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन
ततःthen
ततः:
Kriya-visheshaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रम/अपादानार्थे (then/from there)
यक्षःthe yakṣa
यक्षः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootयक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
स्वम्his own
स्वम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
आलयम्abode
आलयम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootआलय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन