Shloka 38
Marut-Soma Boon and Nahusha–Yayati Lineage
Marutakanyā–Vamśa-varṇana
Devanagari script
आश्रमः कस्तवान्यो ऽस्ति को वा धर्मविधिस्तव / मामनादृत्य दुर्बुद्धे यदहं तव देशिकः
Transliteration
āśramaḥ kastavānyo 'sti ko vā dharmavidhistava / māmanādṛtya durbuddhe yadahaṃ tava deśikaḥ
Translation
What other āśrama is there for you, and who ordains your rule of dharma? O misguided one, why do you slight me, when I am your deśika, your sacred teacher?
Word by Word
आश्रमःāśrama; stage/order of life
आश्रमः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootआश्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case/Nominative), एकवचन
कःwho?
कः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; interrogative pronoun
तवof you; your
तव:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th case/Genitive), एकवचन; 2nd person pronoun
अन्यःother
अन्यः:
Viśeṣaṇa (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; adjective qualifying implied ‘āśramaḥ’
अस्तिis/exists
अस्ति:
Kriyā (क्रिया/Verb)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; parasmaipada
कःwho?
कः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; interrogative
वाor
वा:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-निपात (particle of alternative)
धर्मविधिःrule/ordinance of dharma
धर्मविधिः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootधर्म + विधि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (धर्मस्य विधिः)
तवyour
तव:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी, एकवचन
माम्me
माम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया (2nd case/Accusative), एकवचन; 1st person pronoun
अनादृत्यdisregarding; not honoring
अनादृत्य:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण/Adverbial to main action)
TypeIndeclinable
Rootअन् + आ + दृ (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; ‘having disregarded’
दुर्बुद्धेO foolish-minded one
दुर्बुद्धे:
Sambodhana (सम्बोधन/Address)
TypeNoun
Rootदुर् + बुद्धि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन; बहुव्रीहि ‘दुष्टा बुद्धिर्यस्य सः’
यत्since/because; that
यत्:
Sambandha (सम्बन्ध/Clause linker)
TypeIndeclinable
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formअव्यय-प्रयोग (conjunctive/relative particle) introducing reason/relative clause
अहम्I
अहम्:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा, एकवचन; 1st person pronoun
तवyour
तव:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी, एकवचन
देशिकःteacher; preceptor
देशिकः:
Karta (कर्ता/Subject complement)
TypeNoun
Rootदेशिक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन