Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 39
Vamśānukramaṇikā: Varuṇa–Kali Descendants and the Naiṛta Grahas
Genealogical Catalogue
Devanagari script
असह्यतेजस्तद्रूपं दृष्ट्वा संज्ञा विवस्वतः / असहन्ती स्वकां छायां सवर्णां निर्ममे पुनः
Transliteration
asahyatejastadrūpaṃ dṛṣṭvā saṃjñā vivasvataḥ / asahantī svakāṃ chāyāṃ savarṇāṃ nirmame punaḥ
Translation
Beholding the unbearable radiance of Vivasvān’s form, Saṃjñā could not endure it; so she fashioned anew her own shadow, of the same hue as herself.
Word by Word
असह्यतेजःunbearable radiance
असह्यतेजः:
कर्म (Karma/कर्म)
TypeNoun
Rootअसह्य + तेजस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; कर्मधारय-समास (असह्यं तेजः)
तत्that
तत्:
विशेषण (विशेष्य-विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; सर्वनाम
रूपम्form
रूपम्:
कर्म (Karma/कर्म)
TypeNoun
Rootरूप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
पूर्वकाल-क्रिया (Absolutive)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund/absolutive)
संज्ञाSaṃjñā
संज्ञा:
कर्ता (Karta/कर्ता)
TypeNoun
Rootसंज्ञा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
विवस्वतःof Vivasvat (the Sun)
विवस्वतः:
सम्बन्ध (Genitive relation/षष्ठी)
TypeNoun
Rootविवस्वत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन
असहन्तीnot enduring
असहन्ती:
कर्ता (Karta/कर्ता)
TypeVerb
Rootसह् (धातु)
Formवर्तमानकृदन्त (शतृ/Present active participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; उपसर्ग: अ- (negation)
स्वकाम्her own
स्वकाम्:
विशेषण (विशेष्य-विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्वक (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
छायाम्shadow
छायाम्:
कर्म (Karma/कर्म)
TypeNoun
Rootछाया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
सवर्णाम्of the same appearance/like herself
सवर्णाम्:
विशेषण (विशेष्य-विशेषण)
TypeAdjective
Rootसवर्ण (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
निर्ममेcreated/made
निर्ममे:
क्रिया (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootमा (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; उपसर्ग: निर्
पुनःagain
पुनः:
सम्बन्ध/क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय (adverb)