Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 19
Samantapañcaka at Kurukṣetra: Paraśurāma’s Tīrtha-Creation and Pitṛ-Rites (समन्तपञ्चक-तीर्थप्रशंसा)
Devanagari script
पितृतृप्तिकरं क्षेत्रं तादृग्लोके न विद्यते / यत्रार्चिताः स्वकुलजैर्यथाशक्ति मनागपि
Transliteration
pitṛtṛptikaraṃ kṣetraṃ tādṛgloke na vidyate / yatrārcitāḥ svakulajairyathāśakti manāgapi
Translation
No sacred field in the world equals this in gladdening the ancestors, where one’s own kin worship them to the best of their ability, even if only a little.
Word by Word
पितृof the ancestors
पितृ:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formसमासपूर्वपद (for compound)
तृप्तिsatisfaction
तृप्ति:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतृप्ति (प्रातिपदिक)
Formसमासमध्यपद (for compound)
करम्causing satisfaction (to ancestors)
करम्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootकर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neut.), द्वितीया (2nd case), एकवचन; समस्तपद: पितृ-तृप्ति-कर (तत्पुरुष: पितॄणां तृप्तिं करोति) विशेषण
क्षेत्रम्sacred field/place
क्षेत्रम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (neut.), प्रथमा (1st case), एकवचन
तादृक्such
तादृक्:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootतादृश्/तादृक् (प्रातिपदिक)
Formसमासपूर्वपद; ‘such’ (tādṛk)
लोकेin the world
लोके:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (masc.), सप्तमी (7th case), एकवचन; समस्तपद: तादृक्-लोके (सप्तमी-तत्पुरुष: ‘in such a world’)
नnot
न:
Negation (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध (particle of negation)
विद्यतेexists, is found
विद्यते:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√विद् (धातु) [विद्-लभे/सत्तायाम्]
Formलट् (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
यत्रwhere
यत्र:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय)
Formअव्यय, सम्बन्ध/स्थानवाचक (relative adverb: where)
अर्चिताः(they) are worshipped
अर्चिताः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Root√अर्च् (धातु)
Formभूतकर्मणि क्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), बहुवचन; ‘having been worshipped’
स्वकुलजैःby one’s own kinsmen
स्वकुलजैः:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootस्वकुलज (प्रातिपदिक: स्व + कुलज)
Formपुंलिङ्ग (masc.), तृतीया (3rd case), बहुवचन; तत्पुरुष: स्वस्य कुलात् जातैः (by one’s own clan-born)
यथाशक्तिas much as possible
यथाशक्ति:
Manner (प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootयथाशक्ति (अव्यय; यथा + शक्ति)
Formअव्ययीभाव-समास, प्रकारवाचक क्रियाविशेषण (according to ability)
मनाक्even a little
मनाक्:
Manner/Measure (परिमाण)
TypeIndeclinable
Rootमनाक् (अव्यय)
Formअव्यय, परिमाणवाचक (a little)
अपिeven, also
अपि:
Emphasis (अवधान)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय, अवधान/समुच्चय (also/even)