Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 32
रामस्य हिमवद्गमनम्
Rama’s Journey to Himavat
Devanagari script
मधुद्रवार्द्राविरलप्रत्यग्रकुसुमोत्करैः / वनान्तमारुताकीर्णैरलङ्कृतमहीतलम्
Transliteration
madhudravārdrāviralapratyagrakusumotkaraiḥ / vanāntamārutākīrṇairalaṅkṛtamahītalam
Translation
The earth’s surface was adorned with scattered clusters of fresh blossoms, moist with dripping honey, and with pollen strewn about by the breezes from within the forest.
Word by Word
मधु-द्रव-आर्द्र-अविरल-प्रत्यग्र-कुसुम-उत्करैःwith dense heaps of fresh flowers moist with dripping honey
मधु-द्रव-आर्द्र-अविरल-प्रत्यग्र-कुसुम-उत्करैः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootमधु + द्रव + आर्द्र + अविरल + प्रत्यग्र + कुसुम + उत्कर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे तृतीया (करण) बहुवचनम्; विशेषणम्; समासः बहुपद-तत्पुरुषः (मधु-द्रवेन आर्द्राः, अविरलाः, प्रत्यग्राः कुसुमोत्कराः)
वन-अन्त-मारुत-आकीर्णैःwith breezes filling the forest interior
वन-अन्त-मारुत-आकीर्णैः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootवन + अन्त + मारुत + आकीर्ण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे तृतीया (करण) बहुवचनम्; विशेषणम्; समासः तत्पुरुषः (वनान्तस्य मारुतेन आकीर्णाः)
अलङ्कृत-मही-तलम्the ground (earth’s surface) adorned
अलङ्कृत-मही-तलम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअलङ्कृत (कृदन्त; √कृ (धातु) + अलम्-उपसर्ग) + मही + तल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; समासः तत्पुरुषः (अलङ्कृतं महीतलम्); ‘अलङ्कृत’ = क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle)