Shloka 32
Rāma’s Service to Parents and Departure to Visit the Paternal Grandparents
Pitāmaha-gṛha-gamana
Devanagari script
एवं तयोर्महाराज सत्प्रीतिजनितैगुणैः / प्रीयमाणो ऽवसद्रामः पितुः पित्रोर्न्निवेशने
Transliteration
evaṃ tayormahārāja satprītijanitaiguṇaiḥ / prīyamāṇo 'vasadrāmaḥ pituḥ pitrornniveśane
Translation
Thus, O great king, pleased by the virtues born of their true affection, Rama remained to dwell in the home of his father and grandfather.
Word by Word
एवम्thus
एवम्:
Prakāra (प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (thus/in this way)
तयोःof those two
तयोः:
Sambandha/Śeṣa (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति, द्विवचन; सर्वनाम
महा-राजO great king
महा-राज:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहा (प्रातिपदिक) + राजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; समासः—महान् राजेति
सत्-प्रीति-जनितैःborn of true affection
सत्-प्रीति-जनितैः:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसत् (प्रातिपदिक) + प्रीति (प्रातिपदिक) + जनित (कृदन्त-प्रातिपदिक, √जन्, क्त)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषण (guṇaiḥ); समासः—सत्या/सद्भिः प्रीत्या जनिताः
गुणैःby virtues/qualities
गुणैः:
Karaṇa/Hetu (करण/हेतु)
TypeNoun
Rootगुण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
प्रीयमाणःbeing pleased
प्रीयमाणः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootप्री (धातु)
Formवर्तमान-कृदन्त (शानच्), प्रथमा, पुंलिङ्ग, एकवचन; आत्मनेपदी भावः—‘being pleased’
अवसत्he stayed
अवसत्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootअव-√सद् (धातु)
Formलङ् (अनद्यतनभूत/Imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद; ‘he dwelt/stayed’
रामःRama
रामः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
पितुःof (his) father
पितुः:
Sambandha/Śeṣa (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
पित्रोःof (his) parents
पित्रोः:
Sambandha/Śeṣa (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, द्विवचन
निवेशनेin the residence/abode
निवेशने:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootनिवेशन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन