Adhyaya 88: Account of the Extents of Śālmaladvīpa, Gomedadvīpa, and Puṣkaradvīpa

Verse 1

रुद्र उवाच । त्रिषु शिष्टेषु वक्ष्यामि द्वीपेषु मनुजान्युत । शाल्मलं पञ्चमं वर्षं प्रवक्ष्ये तन्निबोधत । क्रौञ्चद्वीपस्य विस्ताराच्छाल्मलो द्विगुणो मतः ॥ ८८.१ ॥

Rudra sprach: „O Bester der Menschen, nun werde ich von den drei verbleibenden Dvīpas sprechen. Ich werde Śālmala, die fünfte Varṣa, darlegen; nimm es aufmerksam auf. Der Ausdehnung nach gilt Śālmala als doppelt so groß wie Kraunca-dvīpa.“

Verse 2

श्रीवराह उवाच । एवमुक्त्वा गतो रुद्रः क्षणाददृश्यमूर्तिमान् । ते च सर्वे गता देवा ऋषयश्च यथागतम् ॥ ८८.३ ॥

Śrī Varāha sprach: „Nachdem Rudra so gesprochen hatte, ging er fort und wurde im Nu unsichtbar; und all jene Götter und Seher gingen ebenfalls davon, ein jeder kehrte zurück, wie er gekommen war.“

Verse 3

घृतसमुद्रमावृत्य व्यवस्थितस्तद्विस्तारो द्विगुणस्तत्र च सप्त पर्वताः प्रधानास्तावन्ति वर्षाणि तावत्यो नद्यः । तत्र च पर्वताः । सुमहान् पीतःशातकुम्भात् सार्वगुणसौवर्णरोहितसुमनसकुशल ----- जाम्बूनदवैद्युता इत्येते कुलपर्वता वर्षाणि चेति । अथ षष्ठं गोमेदं कथ्यते । शाल्मलं यथा सुरोदेनावृतं तद्वत् सुरोदोऽपि तद्द्विगुणेन गोमेदेनावृतः । तत्र च प्रधानपर्वतौ द्वावेव । एकस्य तावत्तावसरः । अपरश्च कुमुद इति । समुद्रश्चेक्षुरसस्तद्द्विगुणेन पुष्करेणावृतः । तत्र च पुष्कराख्ये मानसो नाम पर्वतः । तदपि द्विधा छिन्नं वर्षं तत्प्रमाणेन च । स्वादोदकेनावृतम् । ततश्च कटाहम् । एतत् पृथिव्याः प्रमाणम् । ब्रह्माण्डस्य च सकटाहविस्तारप्रमाणम् । एवंविधानामण्डानां परिसंख्यां न विद्यते । एतानि कल्पे कल्पे भगवान् नारायणः क्रोडरूपी रसातलान्तःप्रविष्टानि दंष्ट्रैकैनोद्धृत्य स्थितौ स्थापयति । एष वः कथितो मार्गो भूमेरायामविस्तरः । स्वस्ति वोऽस्तु गमिष्यामि कैलासं निलयं द्विजाः

Vom Ghee-Ozean umschlossen, ist seine Ausdehnung dort als doppelt festgesetzt; und es gibt dort sieben Hauptberge, ebenso viele Regionen (varṣas) und ebenso viele Flüsse. Die Berge dort—Sumahān, Pīta, Śātakumbha, Sārvaguṇa, Sauvarṇa, Rohita, Sumanas, Kuśala, … Jāmbūnada, Vaidyuta—das sind die Grenz- (kula-) Berge, und ebenso die Regionen. Nun wird die sechste (dvīpa), Gomeda, beschrieben. Wie Śālmala vom Sura-Ozean umgeben ist, so ist auch der Sura-Ozean von Gomeda umgeben, und zwar im doppelten Maß. Dort gibt es nur zwei Hauptberge: der eine heißt Tāvat-tāvasara, der andere Kumuda. Der Ozean besteht aus Zuckerrohrsaft (Ikṣurasa) und ist von Puṣkara im doppelten Maß umschlossen. In der dvīpa namens Puṣkara befindet sich ein Berg namens Mānasa. Jene Region ist ebenfalls in zwei Teile geteilt, dem Maß entsprechend. Sie ist vom Ozean des Süßwassers (Svādodaka) umgeben; und dann folgt der kosmische „Kessel“ (kaṭāha). Dies ist das Maß der Erde und ebenso das Maß der Ausdehnung des brahmāṇḍa samt seiner kesselartigen Umhüllung. Die Zahl solcher eiförmigen Universen ist unbekannt. In jedem Kalpa dringt Bhagavān Nārāyaṇa in Gestalt des Ebers bis zum Ende von Rasātala vor, hebt sie mit einem einzigen Hauer empor und setzt sie in Beständigkeit ein. So ist euch der Bericht von Länge und Breite der Erde dargelegt. Heil sei euch; ich gehe nach Kailāsa, meiner Wohnstatt, o Zweimalgeborene.“