Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Vishnu Khanda, Shloka 72

वामदेवस्य तत्रैव संनिधिर्वर्ततेऽनघ । वशिष्ठवामदेवौ तु पूजनीयौ प्रयत्नतः

vāmadevasya tatraiva saṃnidhirvartate'nagha | vaśiṣṭhavāmadevau tu pūjanīyau prayatnataḥ

Dort selbst, o Schuldloser, waltet die heilige Gegenwart Vāmadevas. Wahrlich, Vasiṣṭha und Vāmadeva sind mit ernsthaftem Bemühen zu verehren.

वामदेवस्यof Vāmadeva
वामदेवस्य:
Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootवामदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-क्रियाविशेषण
एवindeed / just
एव:
Nipata (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; निश्चय/अवधारणार्थक (particle of emphasis)
संनिधिःpresence
संनिधिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसंनिधि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
वर्ततेexists / is present
वर्तते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√वृत् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
अनघO sinless one
अनघ:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootअनघ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/सम्बोधन), एकवचन; ‘हे अनघ’ (पापरहित)
वशिष्ठवामदेवौVasiṣṭha and Vāmadeva
वशिष्ठवामदेवौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवशिष्ठ (प्रातिपदिक) + वामदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), द्विवचन; इतरेतर-द्वन्द्व (copulative)
तुindeed / but
तु:
Nipata (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधान/विरोधार्थक-निपात (particle: but/indeed)
पूजनीयौworthy of worship
पूजनीयौ:
Visheshana (Adjectival qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपूजनीय (कृदन्त, √पूज्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), द्विवचन; भाव्य/अर्हार्थक-णीयत् (gerundive) = ‘पूज्यौ’
प्रयत्नतःwith effort / carefully
प्रयत्नतः:
Kriya-visheshana (Manner/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootप्रयत्नतः (अव्यय)
Formअव्यय; तसिल्-प्रत्ययान्त क्रियाविशेषण (adverb) = ‘प्रयत्नेन/with effort’

Brahmā (deduced; Vaiṣṇavakhaṇḍa narrative style)

Tirtha: Vāmadeva-sannidhi (Ayodhyā)

Type: kshetra

Listener: Addressed as ‘anagha’ (sinless one) within the māhātmya dialogue

Scene: Two venerable sages represented as living presences in Ayodhyā: Vasiṣṭha and Vāmadeva receiving offerings from pilgrims; subtle divine aura indicates ‘sannidhi’ rather than ordinary residence.

V
Vāmadeva
V
Vasiṣṭha

FAQs

A tīrtha is honored not only by bathing but by worshipping the enlightened beings and sacred presences connected to it.

The same Ayodhyā tīrtha complex centered on Vasiṣṭha-kuṇḍa.

Worship (pūjā) of Vasiṣṭha and Vāmadeva with sincere effort.