Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Vishnu Khanda, Shloka 22

तत्र स्नानं तथा दानं होमं वैष्णवमंत्रकम् । द्विजपूजां विष्णुपूजां कुर्वीत प्रयतो नरः

tatra snānaṃ tathā dānaṃ homaṃ vaiṣṇavamaṃtrakam | dvijapūjāṃ viṣṇupūjāṃ kurvīta prayato naraḥ

Dort soll der disziplinierte Mensch rituell baden, Almosen geben und ein Feueropfer mit vaiṣṇavischen Mantras darbringen; und mit Hingabe die Dvijas ehren sowie Viṣṇu verehren.

तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (locative adverb)
स्नानम्bathing
स्नानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्नान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
तथाalso/likewise
तथा:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formसमुच्चय/प्रकारवाचक-अव्यय (also/likewise)
दानम्charitable giving
दानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
होमम्homa (fire-offering)
होमम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootहोम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
वैष्णवमन्त्रकम्with a Vaiṣṇava mantra
वैष्णवमन्त्रकम्:
Karma (Object-qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootवैष्णव-मन्त्रक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; समासः—वैष्णवः मन्त्रकः इति कर्मधारयः; विशेषणम् (होमम्)
द्विजपूजाम्worship of Brahmins
द्विजपूजाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootद्विज-पूजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; समासः—द्विजस्य पूजा इति षष्ठी-तत्पुरुषः
विष्णुपूजाम्worship of Viṣṇu
विष्णुपूजाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootविष्णु-पूजा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; समासः—विष्णोः पूजा इति षष्ठी-तत्पुरुषः
कुर्वीतshould perform
कुर्वीत:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन, परस्मैपद; विधिः—‘should do’
प्रयतःdisciplined/attentive
प्रयतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootप्रयत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषणम् (नरः)
नरःa man/person
नरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

Brahmā (deduced: Vaiṣṇavakhaṇḍa dialogic style)

Tirtha: Rukmiṇīkuṇḍa

Type: kund

Listener: General instruction to ‘naraḥ’ (the pilgrim), within the muni-addressed discourse

Scene: A pilgrim at the pond performing snāna; nearby a small homa-kuṇḍa with controlled flames; brāhmaṇas receiving offerings; a Viṣṇu shrine or icon at the edge with lamps and tulasī.

V
Viṣṇu
D
dvija (twice-born/brāhmaṇas)
V
Vaiṣṇava mantras

FAQs

Tīrtha merit is completed by a full dhārmic set: purification (snāna), generosity (dāna), worship (pūjā), and mantra-guided sacrifice (homa).

Rukmiṇī-kuṇḍa in Ayodhyā, where these Vaiṣṇava observances are recommended.

Snāna, dāna, Vaiṣṇava-mantra homa, dvija-pūjā, and Viṣṇu-pūjā performed with discipline.