Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Vishnu Khanda, Shloka 38

अगस्त्य उवाच । इति स्तुतः प्रसन्नात्मा वरदो गरुडध्वजः । ववर्ष दृष्टिसुधया सर्वान्देवान्कृपान्वितः । उवाच मधुरं वाक्यं प्रश्रयावनतान्सुरान्

agastya uvāca | iti stutaḥ prasannātmā varado garuḍadhvajaḥ | vavarṣa dṛṣṭisudhayā sarvāndevānkṛpānvitaḥ | uvāca madhuraṃ vākyaṃ praśrayāvanatānsurān

Agastya sprach: So gepriesen wurde der gnaden- und segenspendende Herr, dessen Banner Garuḍa trägt, heiter und still. Voll Mitgefühl überschüttete er alle Götter mit dem Nektar seines Blickes und sprach dann süße Worte zu den in Demut geneigten Devas.

अगस्त्यःAgastya
अगस्त्यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअगस्त्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
इतिthus
इति:
Sambandha (Discourse marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/समाप्ति-बोधक अव्यय (quotative/thus)
स्तुतःpraised
स्तुतः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्तु (धातु) + त (कृत् प्रत्यय)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
प्रसन्नात्माone whose mind is pleased
प्रसन्नात्मा:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रसन्न (प्रातिपदिक) + आत्मन् (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
वरदःboon-giving
वरदः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवर (प्रातिपदिक) + द (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (वरं ददाति इति); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
गरुडध्वजःthe one with Garuḍa as his banner (Viṣṇu)
गरुडध्वजः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootगरुड (प्रातिपदिक) + ध्वज (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (गरुडः ध्वजः यस्य); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
ववर्षrained/poured forth
ववर्ष:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवृष् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
दृष्टि-सुधयाwith nectar-like glance
दृष्टि-सुधया:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootदृष्टि (प्रातिपदिक) + सुधा (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास; स्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन
सर्वान्all
सर्वान्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), बहुवचन
देवान्the gods
देवान्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
कृपा-अन्वितःendowed with compassion
कृपा-अन्वितः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootकृपा (प्रातिपदिक) + अन्वित (प्रातिपदिक/कृत)
Formतत्पुरुष-समास; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
मधुरम्sweet
मधुरम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमधुर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
वाक्यम्words/speech
वाक्यम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवाक्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
प्रश्रय-अवनतान्bowed down with humility
प्रश्रय-अवनतान्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्रश्रय (प्रातिपदिक) + अवनत (अव√नम् धातु + त कृत्)
Formतत्पुरुष-समास; पुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन
सुरान्the gods
सुरान्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसुर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन

Agastya

Tirtha: Ayodhyā-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Audience of the Purāṇic discourse (implied)

Scene: Agastya narrates as Viṣṇu (Garuḍa-bannered) becomes serene; a luminous, cool ‘nectar’ radiance streams from His eyes onto bowed devas; then the Lord raises a hand in assurance and begins to speak.

A
Agastya
G
Garuḍadhvaja (Viṣṇu)
D
Devas (Surāḥ)

FAQs

Humble praise and reverence invite divine grace; the Lord’s compassionate glance itself becomes a form of blessing.

Ayodhyā is the narrative setting in this Adhyāya, introduced as the place where the Lord’s purpose will unfold.

No specific rite is prescribed here; the verse highlights stuti (praise) and praśraya (humble reverence) as devotional acts.