Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Vishnu Khanda, Shloka 22

कुर्वंत्यनशनं ये तु स्वर्गद्वारे जितेंद्रियाः । प्रयांति परमं स्थानं ये च मासोपवासिनः

kurvaṃtyanaśanaṃ ye tu svargadvāre jiteṃdriyāḥ | prayāṃti paramaṃ sthānaṃ ye ca māsopavāsinaḥ

Diejenigen, die ihre Sinne bezwingen und am Svargadvāra fasten—und auch jene, die einen ganzen Monat lang fasten—gelangen zur höchsten Wohnstatt.

कुर्वन्तिthey do/perform
कुर्वन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन
अनशनम्fasting (not eating)
अनशनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअनशन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; कर्मपद
येthose who
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; सम्बन्धक (relative pronoun)
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle), विरोध/विशेषार्थ
स्वर्गद्वारेat the gate to heaven
स्वर्गद्वारे:
Adhikarana (Place/अधिकरण)
TypeNoun
Rootस्वर्ग (प्रातिपदिक) + द्वार (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन; स्थानाधिकरण
जितेन्द्रियाःself-controlled (having conquered the senses)
जितेन्द्रियाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootजित (कृदन्त; √जि धातु, क्त) + इन्द्रिय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; बहुव्रीहिः—'जितानि इन्द्रियाणि येषाम्'
प्रयान्तिthey go/attain
प्रयान्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + या (धातु)
Formलट् (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन
परमम्supreme
परमम्:
Karma (Object qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootपरम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; विशेषण (of स्थानम्)
स्थानम्abode, place
स्थानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्थान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; कर्मपद
येthose who
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; सम्बन्धक (relative pronoun)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक निपात (conjunction)
मासोपवासिनःthose who fast for a month
मासोपवासिनः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमास (प्रातिपदिक) + उपवासिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; 'मासे उपवासः येषाम्/मासं उपवसन्ति'

Brahmā (deduced; Vaiṣṇavakhaṇḍa narrative voice)

Tirtha: Svargadvāra

Type: ghat

Scene: Ascetic pilgrims at Svargadvāra: some standing in prayer, others seated in meditation, visibly self-controlled; a calendar-like passage of days suggests month-long fasting; a luminous ‘supreme abode’ motif appears above as reward.

S
Svargadvāra

FAQs

Self-mastery expressed through fasting becomes especially fruitful when practiced at a sanctified tīrtha.

Svargadvāra in Ayodhyā, praised as a place where austerities quickly bear transcendent results.

Anaśana (fasting) and māsopavāsa (a month-long fast), undertaken with sense-restraint.