Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 110

दृष्ट्वा दक्षं समासीनं देवैब्रह्मर्षिभिः सह । उवाच स वृषारूढो दक्षं वीरः स्मयन्निव

dṛṣṭvā dakṣaṃ samāsīnaṃ devaibrahmarṣibhiḥ saha | uvāca sa vṛṣārūḍho dakṣaṃ vīraḥ smayanniva

Als er Dakṣa sah, wie er zusammen mit den Göttern und den Brahmarṣis saß, sprach jener Held, auf einem Stier reitend, Dakṣa an, als lächle er.

दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial to main verb)
TypeIndeclinable
Root√दृश् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund/absolutive), पूर्वकाले (having done/after seeing)
दक्षम्Dakṣa
दक्षम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन (object)
समासीनम्seated
समासीनम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसमासीन (कृदन्त; √आस् (धातु) with उपसर्ग सम्+आ)
Formभूतकृदन्त (past participle in active sense), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; 'दक्षम्' इति विशेषणम्
देवैःwith the gods
देवैः:
Sahakāraka (Association/सह)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन (instrumental/associative)
ब्रह्मर्षिभिःwith the brahmarṣis
ब्रह्मर्षिभिः:
Sahakāraka (Association/सह)
TypeNoun
Rootब्रह्मर्षि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; समासः ब्रह्मणः ऋषयः इति षष्ठी-तत्पुरुषः
सहtogether with
सह:
Sambandha/Association marker
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formसह-शब्दः (postposition), सहकारक-निर्देशक (with)
उवाचsaid, spoke
उवाच:
Kriyā (Main verb)
TypeVerb
Root√वच् (धातु)
Formलिट् (perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
he
:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (pronoun)
वृषारूढःmounted on the bull
वृषारूढः:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवृष-आरोढ (कृदन्त/प्रातिपदिक; √रुह् (धातु) + आ)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः वृषे आरूढः इति सप्तमी-तत्पुरुषः
दक्षम्to Dakṣa
दक्षम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
वीरःthe hero
वीरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवीर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
स्मयन्smiling
स्मयन्:
Kriyāviśeṣaṇa (manner)
TypeAdjective
Root√स्मि (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; 'वीरः/सः' इति विशेषणम्
इवas if
इव:
Kriyāviśeṣaṇa (comparative marker)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formउपमा-अव्यय (particle of comparison)

Narrator (contextual Purāṇic narration; likely Sūta tradition)

Scene: Dakṣa sits enthroned amid gods and brahmarṣis in the sacrificial hall; a bull-mounted heroic Śaiva figure arrives and addresses him with a faint, confident smile, the assembly turning in tense attention.

D
Dakṣa
D
Devas
B
Brahmarṣis
G
Gaṇa leader (vṛṣārūḍha)

FAQs

Outer authority and assembly approval cannot shield adharmic exclusion of Śiva; truth confronts power directly.

The frame remains Vastrāpatha-kṣetra in Prabhāsa-khaṇḍa, where such episodes underline Śaiva sanctity.

None in this verse; it introduces a direct address within the yajña narrative.