Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 96

मनोऽभीष्टार्थसिद्ध्यर्थं ततः सिद्धिमवाप्तवान् । नेमिनाथशिवेत्येवं नाम चक्रे स वामनः

mano'bhīṣṭārthasiddhyarthaṃ tataḥ siddhimavāptavān | nemināthaśivetyevaṃ nāma cakre sa vāmanaḥ

Zur Erfüllung des Herzenswunsches erlangte er daraufhin die Vollendung. Dann gab Vāmana ihm den Namen „Neminātha-Śiva“.

मनःmind
मनः:
Sambandha (सम्बन्ध; in compound relation)
TypeNoun
Rootमनस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अभीष्ट-अर्थ-सिद्धि-अर्थम्for the fulfillment of the desired goal
अभीष्ट-अर्थ-सिद्धि-अर्थम्:
Prayojana (प्रयोजन/Purpose)
TypeNoun
Rootअभीष्ट (प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक) + सिद्धि (प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समास-समूहः (अभीष्टस्य अर्थस्य सिद्धेः अर्थम् = for the accomplishment of the desired aim)
ततःthen
ततः:
Adhikarana (अधिकरण/temporal)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (then)
सिद्धिम्success, attainment
सिद्धिम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootसिद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
अवाप्तवान्having obtained; obtained
अवाप्तवान्:
Kriya (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Rootआप् (धातु) → अव-√आप् → अवाप्तवत् (कृदन्त; क्तवतुँ)
Formक्तवतुँ-प्रत्ययान्त कृदन्त (past active participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
नेमिनाथ-शिवNeminātha and Śiva (as a combined name)
नेमिनाथ-शिव:
Karma (कर्म; as name-object)
TypeNoun
Rootनेमिनाथ (प्रातिपदिक) + शिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (नामरूपेण); द्वन्द्व (नेमिनाथश्च शिवश्च)
इतिthus
इति:
Sambandha/Quotation marker
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; उद्धरण-निपात (quotative particle)
एवम्in this manner
एवम्:
Sambandha/Adverbial
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक (manner adverb)
नामname
नाम:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootनामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
चक्रेmade, assigned
चक्रे:
Kriya (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलिट्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
सःhe
सः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
वामनःVāmana
वामनः:
Apposition (सम्बोधन/विशेष्य)
TypeNoun
Rootवामन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

Narrator (contextual Purāṇic narrator)

Tirtha: Neminātha-Śiva (at Vastrāpatha-tīrtha)

Type: kshetra

Listener: null

Scene: Vāmana, in a calm consecratory posture, names the Śiva-linga ‘Neminātha-Śiva’ after attaining his desired success; attendants and subtle divine presence witness the naming.

V
Vāmana
N
Neminātha-Śiva (name/title of the deity/site)

FAQs

Right worship at a sacred place bears fruit as siddhi; naming a shrine memorializes divine presence for future pilgrims.

The Vastrāpatha context, specifically the shrine identified as Neminātha-Śiva.

No new rite; it records the fruit (siddhi) and the formal naming of the installed deity.