Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 21

दृष्ट्वा ज्ञात्वा स्तुतिं चक्रे ध्यात्वा देवं महेश्वरम् । जयंति दुष्टदैत्येंद्रयुद्धध्यानांकितं वपुः । बिभ्रति भ्रातरो ये ते पंचेंद्रसमविक्रमाः

dṛṣṭvā jñātvā stutiṃ cakre dhyātvā devaṃ maheśvaram | jayaṃti duṣṭadaityeṃdrayuddhadhyānāṃkitaṃ vapuḥ | bibhrati bhrātaro ye te paṃceṃdrasamavikramāḥ

Nachdem er gesehen und erkannt hatte, brachte er Lob dar, nachdem er über Maheśvara meditiert hatte. Siegreich sind jene Brüder, die Leiber tragen, gezeichnet von der Versenkung in den Kampf gegen die bösen Herren der Daityas—heldenhaft, an Kraft fünf Indras gleich.

दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Root√दृश् (दृश्, धातु) + त्वा (क्त्वा)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्तः (gerund/absolutive) ‘having seen’
ज्ञात्वाhaving known
ज्ञात्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Root√ज्ञा (ज्ञा, धातु) + त्वा (क्त्वा)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्तः (gerund) ‘having known/understood’
स्तुतिम्a hymn/praise
स्तुतिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्तुति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया (2nd/Accusative) एकवचनम्
चक्रेhe made/composed
चक्रे:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√कृ (कृ, धातु)
Formलिट्-लकारः (Perfect); आत्मनेपदम्; प्रथमपुरुषः (3rd person) एकवचनम्
ध्यात्वाhaving meditated on
ध्यात्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Root√ध्यै (ध्यै, धातु) + त्वा (क्त्वा)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्तः (gerund) ‘having meditated’
देवम्the god
देवम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया (2nd/Accusative) एकवचनम्
महेश्वरम्Maheśvara (Great Lord)
महेश्वरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमहा + ईश्वर (प्रातिपदिके)
Formपुंलिङ्गे द्वितीया (2nd/Accusative) एकवचनम्; कर्मधारयः ‘महान् ईश्वरः’
जयन्तिthey conquer/are victorious
जयन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√जि (जि, धातु)
Formलट्-लकारः (Present); परस्मैपदम्; प्रथमपुरुषः (3rd person) बहुवचनम्
दुष्टदैत्येन्द्रयुद्धध्यानाङ्कितम्marked by meditation on battle with the wicked demon-lord
दुष्टदैत्येन्द्रयुद्धध्यानाङ्कितम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootदुष्ट + दैत्य + इन्द्र + युद्ध + ध्यान + अङ्कित (प्रातिपदिके)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया (2nd/Accusative) एकवचनम्; बहुपद-तत्पुरुषसमासः (determinative chain) ‘दुष्ट-दैत्येन्द्रस्य युद्ध-ध्यानैः अङ्कितम्’
वपुःbody/form
वपुः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवपुस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे द्वितीया (2nd/Accusative) एकवचनम् (form identical to nominative)
बिभ्रतिthey bear/carry
बिभ्रति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√भृ (भृ, धातु)
Formलट्-लकारः (Present); परस्मैपदम्; प्रथमपुरुषः (3rd person) बहुवचनम्
भ्रातरःbrothers
भ्रातरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootभ्रातृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा (1st/Nominative) बहुवचनम्
येwho
ये:
Sambandha (Relative/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम्; सम्बन्धवाचक-सर्वनाम (relative pronoun)
तेthey/those
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम्; निर्देशवाचक-सर्वनाम (correlative pronoun)
पञ्चेन्द्रसमविक्रमाःhaving prowess equal to five Indras
पञ्चेन्द्रसमविक्रमाः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपञ्च + इन्द्र + सम + विक्रम (प्रातिपदिके)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा बहुवचनम्; तत्पुरुषः (determinative) ‘पञ्चेन्द्रैः समः विक्रमः येषाम्’ (used as bahuvrīhi-sense adjective though formed as determinative chain)

Sūta (deduced; Prabhāsa Khaṇḍa narrative style)

Tirtha: Vastrāpatha-kṣetra

Type: kshetra

Listener: Ṛṣis (Naimiṣāraṇya frame, contextual)

Scene: A brāhmaṇa devotee, having beheld the deity, stands in reverent posture offering a hymn; behind him appear fierce yet auspicious brothers—gaṇa-like guardians—bearing battle-scarred, yogic bodies, radiating Indra-like prowess.

M
Maheśvara
D
Daityas
I
Indra

FAQs

Praise (stuti) rooted in meditation on Śiva aligns one with protective divine forces that uphold dharma against adharma.

Vastrāpatha-kṣetra in Prabhāsa, where Śiva’s guardians are celebrated as victorious protectors.

Stuti (hymnic praise) and dhyāna (meditation) of Maheśvara are implicitly recommended.