Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 16

Devanagari script

त्वत्प्रसादाच्छ्रुतं सर्वं गम्यते यदि दृश्यते । तीर्थयात्राविधानेन भवो वस्त्रापथे हरिः

Transliteration

tvatprasādācchrutaṃ sarvaṃ gamyate yadi dṛśyate | tīrthayātrāvidhānena bhavo vastrāpathe hariḥ

Translation

Durch deine Gnade habe ich alles vernommen; und wenn es wahrhaft erreichbar und zu schauen ist, dann gilt: durch die rechte Zucht der Pilgerfahrt—zu Vastrāpatha ist Bhava (Śiva) selbst Hari (Viṣṇu).

Word by Word

• त्वत्: your
• त्वत्: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: मध्यमपुरुष-सर्वनाम, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन (Genitive Singular); समासपूर्वपदम्

• प्रसादात्: from (your) grace
• प्रसादात्: Hetu/Apadana (हेतु/अपादान)
• Type: Noun
• Root: प्रसाद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन (Ablative Singular); षष्ठी-तत्पुरुषः (त्वत्+प्रसाद)

• श्रुतम्: has been heard
• श्रुतम्: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: श्रु (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; भावे (it has been heard)

• सर्वम्: everything
• सर्वम्: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (Nominative Singular); श्रुतम् इत्यस्य विषयः

• गम्यते: is reached / one goes
• गम्यते: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: गम् (धातु)
• Form: लट्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन; कर्मणि प्रयोगः (is gone/one goes)

• यदि: if
• यदि: —
• Type: Indeclinable
• Root: यदि (अव्यय)
• Form: सम्बन्ध-अव्ययम्; शर्तार्थक (conditional particle)

• दृश्यते: is seen / appears
• दृश्यते: Kriya (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: दृश् (धातु)
• Form: लट्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन; कर्मणि प्रयोगः (is seen/appears)

• तीर्थयात्राविधानेन: by the procedure of pilgrimage
• तीर्थयात्राविधानेन: Karana (करण)
• Type: Noun
• Root: तीर्थ + यात्रा + विधान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन (Instrumental Singular); तत्पुरुषसमासः (तीर्थयात्रायाः विधानम्)

• भवः: Bhava (Śiva)
• भवः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (Nominative Singular); शिवनाम

• वस्त्रापथे: at Vastrāpatha
• वस्त्रापथे: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: वस्त्रापथ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन (Locative Singular); तत्पुरुषसमासः (वस्त्राणां पथः) / स्थाननाम

• हरिः: Hari (Viṣṇu)
• हरिः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: हरि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (Nominative Singular); विष्णुनाम; भवः इत्यस्य समन्वय/समासार्थः (भवो ... हरिः)

Speaker

Bhoja (the king) (deduced: addressing the sage with 'tvatprasādāt')

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Vastrāpatha

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A disciple bows to a sage/guide, hands folded in gratitude; behind them a road leads to Vastrāpatha’s shrine where a liṅga shines with Viṣṇu’s aura, symbolizing Bhava as Hari.

Characters & Entities

• Vastrāpatha
• Bhava (Śiva)
• Hari (Viṣṇu)
• Sārasvata (sage, implied addressee)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Grace received through instruction must mature into practice—undertaking yātrā with proper discipline to gain darśana and realization.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Vastrāpatha-kṣetra in Prabhāsa, celebrated for revealing the oneness of Śiva (Bhava) and Viṣṇu (Hari).

What ritualistic prescription is mentioned?

Tīrtha-yātrā-vidhi (the prescribed rules of pilgrimage) is explicitly referenced.