Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 1

पुलस्त्य उवाच । ततो व्यासेश्वरं गच्छेद्व्यासेन स्थापितं हि यत् । तं दृष्ट्वा जायते मर्त्यो मेधावी मतिमाञ्छुचिः । सप्तजन्मांतराण्येव व्यासस्य वचनं यथा

pulastya uvāca | tato vyāseśvaraṃ gacchedvyāsena sthāpitaṃ hi yat | taṃ dṛṣṭvā jāyate martyo medhāvī matimāñchuciḥ | saptajanmāṃtarāṇyeva vyāsasya vacanaṃ yathā

Pulastya sprach: „Dann soll man zu Vyāseśvara gehen, der wahrlich von Vyāsa errichtet wurde. Wer ihn erblickt, wird als Sterblicher verständig, urteilsfähig und rein—so heißt es nach Vyasas eigenem Wort, für sieben Geburten.“

pulastyaḥPulastya
pulastyaḥ:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootpulastya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, एकवचन
uvācasaid
uvāca:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootvac (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपदम्
tataḥthen
tataḥ:
Kāla/Desha-adhikarana (Temporal/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottatas (अव्यय)
Formअव्यय; अव्यय-प्रकारः—काल/अनन्तर (adverb of sequence)
vyāseśvaramVyāseśvara (Lord Vyāsa)
vyāseśvaram:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootvyāsa-īśvara (प्रातिपदिक; व्यास + ईश्वर)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
gacchetshould go
gacchet:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootgam (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्; विधि/आदेश (injunctive sense: 'should go')
vyāsenaby Vyāsa
vyāsena:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootvyāsa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन
sthāpitamestablished
sthāpitam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsthāpita (कृदन्त; √sthā/स्था + णिच् causative)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (qualifier) व्यासेश्वरम्
hiindeed
hi:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formअव्यय; निपात—हेतु/निश्चय (emphatic/causal particle)
yatwhich
yat:
Sambandha (Relative/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन; सम्बन्ध-प्रत्यय (relative pronoun)
tamthat (him/it)
tam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति, एकवचन; निर्देश (demonstrative) व्यासेश्वरम्
dṛṣṭvāhaving seen
dṛṣṭvā:
Kriya (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootdṛś (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund); अव्ययभाव (indeclinable)
jāyateis born/becomes
jāyate:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootjan (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपदम्
martyaḥa mortal man
martyaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootmartya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, एकवचन
medhāvīintelligent
medhāvī:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootmedhāvin (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (qualifier) मर्त्यः
matimānwise
matimān:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootmatimat (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (qualifier) मर्त्यः
śuciḥpure
śuciḥ:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootśuci (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (qualifier) मर्त्यः
saptaseven
sapta:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsapta (प्रातिपदिक; संख्या)
Formअव्ययवत् संख्याशब्दः; विशेषणम् (qualifier) जन्मान्तराणि
janmāntarāṇiother births; lifetimes
janmāntarāṇi:
Kāla-adhikarana (Extent/अधिकरण)
TypeNoun
Rootjanma-antara (प्रातिपदिक; जन्मन् + अन्तर)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, बहुवचन
evaindeed/only
eva:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय; निपात—एवकार (restriction/emphasis)
vyāsasyaof Vyāsa
vyāsasya:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootvyāsa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; षष्ठी विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन
vacanamstatement; word
vacanam:
Upamana/Pramana (Standard/प्रमाण)
TypeNoun
Rootvacana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन
yathāas; according to
yathā:
Sambandha (Comparative/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootyathā (अव्यय)
Formअव्यय; उपमान/प्रकारवाचक (as/according to)

Pulastya

Tirtha: Vyāseśvara

Type: kshetra

Listener: King

Scene: Pulastya directs the king to a Śiva shrine: Vyāseśvara liṅga under a canopy; Vyāsa’s presence implied via a seated sage figure or a symbolic palm-leaf manuscript; devotees receive a luminous aura of clarity.

P
Pulastya
V
Vyāsa
V
Vyāseśvara
V
Vyāsatīrtha (implied)

FAQs

Darśana of a sanctified Śaiva site, founded by a revered sage, is said to refine intellect and purity with lasting karmic impact.

Vyāseśvara / Vyāsatīrtha, connected with sage Vyāsa.

Pilgrimage and darśana: “one should go” to Vyāseśvara and behold it.