Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 36

अथ दृष्ट्वा तदा दूतं स्तंभितं मुद्गलेन तु । वधार्थं तूद्यतस्तस्य स वज्रं भ्रामयंस्तदा

atha dṛṣṭvā tadā dūtaṃ staṃbhitaṃ mudgalena tu | vadhārthaṃ tūdyatastasya sa vajraṃ bhrāmayaṃstadā

Da sah Indra den Boten, von Mudgala reglos gebannt, und erhob sich in Tötungsabsicht; in eben jenem Augenblick schwang und wirbelte er seinen Vajra, den heiligen Donnerkeil.

अथthen
अथ:
Sambandha (Discourse marker)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/आरम्भसूचक (then/now)
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Kriya (Gerundial action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Root√दृश् (धातु) + त्वा (क्त्वा)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund); ‘having seen’
तदाat that time
तदा:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
दूतम्the messenger
दूतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
स्तम्भितम्immobilized
स्तम्भितम्:
Karma (Object-qualifier/कर्मविशेषण)
TypeAdjective
Rootस्तम्भित (प्रातिपदिक; √स्तम्भ् (धातु) क्त-प्रत्ययान्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त—‘made motionless/immobilized’ (दूतम् इति विशेषण)
मुद्गलेनby Mudgala
मुद्गलेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootमुद्गल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन
तुindeed/but
तु:
Sambandha (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle)
वधार्थम्for the purpose of killing
वधार्थम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeIndeclinable
Rootवध + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-प्रयोग (purpose adverbial); समासः चतुर्थी-तत्पुरुषभावः—‘वधाय अर्थः’ → ‘for killing’
तुindeed
तु:
Sambandha (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle)
उद्यतःready/with weapon raised
उद्यतः:
Karta (Subject-qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootउद्यत (प्रातिपदिक; उद्-√यम् (धातु) क्त-प्रत्ययान्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त—‘raised/ready’ (शक्रः इति अध्याहार्यः)
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धे—‘of him’
he
:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
वज्रम्the thunderbolt
वज्रम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवज्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
भ्रामयन्whirling (it)
भ्रामयन्:
Karta (Agent-participle/कर्तृ)
TypeVerb
Root√भ्रम् (धातु) + णिच् (causative) + शतृ (प्रत्यय)
Formवर्तमानकालिक कृदन्त (present active participle) शतृ; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘causing to whirl’
तदाthen
तदा:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय

Pulastya (narration)

Tirtha: Māmu-hrada

Type: kund

Scene: Indra on Airāvata sees the messenger frozen; Indra lifts and whirls the vajra, lightning-like arcs around it, while the pond and sage’s aura remain calm and unshaken.

Ś
Śakra (Indra)
M
Mudgala
D
Devadūta
V
Vajra

FAQs

When ego escalates to violence, dharma is tested; the Purāṇas warn that brute force cannot master spiritual realization.

The confrontation unfolds in the Arbuda Khaṇḍa’s sacred setting (linked earlier with Māmu-hrada).

None; the verse describes the threatened use of the vajra.