Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 81

क्षमध्वं च महाभागा यास्येऽहं सत्यसंश्रयात् । यत्राऽसौ तिष्ठते व्याघ्रो मुक्ताऽहं येन सांप्रतम्

kṣamadhvaṃ ca mahābhāgā yāsye'haṃ satyasaṃśrayāt | yatrā'sau tiṣṭhate vyāghro muktā'haṃ yena sāṃpratam

Vergebt mir, o Edlen. Da ich Zuflucht zur Wahrheit genommen habe, muss ich gehen—dorthin, wo jener Tiger steht, durch den ich für den Augenblick freigelassen wurde.

क्षमध्वम्forgive (you all)
क्षमध्वम्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√क्षम (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थ), मध्यमपुरुष, बहुवचन, आत्मनेपद; 'forgive/bear'
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
महाभागाःO fortunate ones
महाभागाः:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहाभाग (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारयसमास (महान् भागः यस्य/महाभागः), पुंलिङ्ग, सम्बोधन, बहुवचन; vocative plural
यास्येI will go
यास्ये:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√या (धातु)
Formलृट् (भविष्यत्काल), उत्तमपुरुष, एकवचन; 'I shall go'
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, प्रथमा (कर्ता), एकवचन; pronoun nominative singular
सत्यसंश्रयात्from reliance on truth
सत्यसंश्रयात्:
Hetu/Apadana (Cause/Source)
TypeNoun
Rootसत्य-संश्रय (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुषसमास (सत्यस्य संश्रयः), पुंलिङ्ग, पञ्चमी (अपादान/हेतु), एकवचन; ablative singular 'because of/depending on truth'
यत्रwhere
यत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (relative adverb: where)
असौthat (one)
असौ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअसौ (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, प्रथमा, एकवचन; demonstrative pronoun nominative singular
तिष्ठतेstands
तिष्ठते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√स्था (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन, आत्मनेपद; 'stands/remains'
व्याघ्रःtiger
व्याघ्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootव्याघ्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; nominative singular
मुक्ताfreed/released
मुक्ता:
Karta (Predicate complement)
TypeAdjective
Root√मुच् (धातु) → मुक्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (क्त), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; past passive participle
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, प्रथमा, एकवचन
येनby which
येन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, तृतीया (करण), एकवचन; instrumental singular 'by which/whereby'
साम्प्रतम्now
साम्प्रतम्:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootसाम्प्रतम् (अव्यय/नपुंसक)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb: now/at present)

Kapilā (inferred from context)

Scene: The mother, composed yet sorrowful, folds hands seeking forgiveness from noble women, then turns toward a forest clearing where a tiger stands; tension between maternal love and vow-bound duty.

K
Kapilā
T
Tiger (vyāghra)

FAQs

Satya (truthfulness) is upheld even at personal risk; integrity becomes a form of dharma-yoga.

The Arbuda region is the setting; the verse highlights satya as a sacred principle within tīrtha narratives.

None; it emphasizes vow-keeping grounded in satya.