Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 13

विद्यायाश्च प्रभावेन जीवयामास तान्मुनिः । तस्याग्रेऽस्मिन्महाकुण्डं निर्मलं पापनाशनम्

vidyāyāśca prabhāvena jīvayāmāsa tānmuniḥ | tasyāgre'sminmahākuṇḍaṃ nirmalaṃ pāpanāśanam

Durch die Kraft jener Vidyā belebte der Weise sie wieder. Vor ihm ist hier der große Mahākuṇḍa, ein makelloser heiliger Teich, der die Sünden vernichtet.

विद्यायाःof (his) knowledge
विद्यायाः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootविद्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय, समुच्चय (conjunction)
प्रभावेनby the power
प्रभावेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootप्रभाव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन
जीवयामासrevived / brought to life
जीवयामास:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootजीव् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद, णिच् (causative sense: to make live)
तान्them
तान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन, सर्वनाम
मुनिःthe sage
मुनिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमुनि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
तस्यof that / his
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन, सर्वनाम
अग्रेin front (of)
अग्रे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअग्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन (अव्ययीभावार्थे: in front)
अस्मिन्in this
अस्मिन्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन, सर्वनाम
महाकुण्डम्a great pond
महाकुण्डम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमहा (उपसर्ग/प्रातिपदिक) + कुण्ड (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; कर्मधारय-समास (महৎ कुण्डम्)
निर्मलम्pure
निर्मलम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootनिर्मल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; विशेषण
पापनाशनम्destroyer of sins
पापनाशनम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपाप (प्रातिपदिक) + नाशन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (पापस्य नाशनम्)

Pulastya

Tirtha: Mahākuṇḍa

Type: kund

Listener: Nṛpasattama (unnamed king)

Scene: Śukra, empowered by Śiva’s vidyā, revives fallen Dānavas; in the foreground shines Mahākuṇḍa—clear, luminous water with lotus blooms—proclaimed sin-destroying.

Ś
Śukra (as muni in context)
M
Mahākuṇḍa
V
Vidyā

FAQs

Sacred knowledge and sacred geography work together: vidyā revives bodies, while tīrtha purifies karma.

Mahākuṇḍa—described as nirmala (pure) and pāpa-nāśana (sin-destroying).

Implicitly introduces the tīrtha; the next verse specifies snāna (bathing) and śrāddha as key acts.