Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 46

अदृष्टान्यपि शस्त्राणि तानि कुर्वंति तत्क्षणात् । अन्येषां च महीपानां राज्ये गुप्तान्यनेकशः । कुर्वन्ति मनुजास्तेषां चक्रे वैवस्वतो ग्रहम्

adṛṣṭānyapi śastrāṇi tāni kurvaṃti tatkṣaṇāt | anyeṣāṃ ca mahīpānāṃ rājye guptānyanekaśaḥ | kurvanti manujāsteṣāṃ cakre vaivasvato graham

Selbst ungesehene Waffen vollbringen ihr Werk in eben diesem Augenblick. Und auch in den Reichen anderer Könige bringen verborgene Kräfte auf vielerlei Weise die Menschen unter Zwang—hinein in den Griff Vaivasvatas (Yama) und in das Rad der Vergeltung.

अदृष्टानिunseen
अदृष्टानि:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootअदृष्ट (कृदन्त; √दृश् (धातु) + निष्ठा-प्रत्यय)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), बहुवचन; भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle)
अपिeven/also
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle), समुच्चय/अपि-अर्थ (also/even)
शस्त्राणिweapons
शस्त्राणि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशस्त्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), बहुवचन
तानिthose (them)
तानि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), बहुवचन; सर्वनाम
कुर्वन्तिthey make/do
कुर्वन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formलट् (वर्तमान), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
तत्क्षणात्immediately
तत्क्षणात्:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत् (सर्वनाम) + क्षण (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाववत् प्रयोग; पञ्चमी-एकवचनार्थे (ablative sense) ‘तत्क्षणात्’ = ततः क्षणात्, कालवाचक अव्यय (immediately)
अन्येषाम्of others
अन्येषाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6), बहुवचन
and
:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
महीपानाम्of kings
महीपानाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमहीप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6), बहुवचन
राज्येin the kingdom
राज्ये:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootराज्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन
गुप्तानिhidden
गुप्तानि:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootगुप्त (कृदन्त; √गुप् (धातु) + निष्ठा)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1/2), बहुवचन; भूतकर्मणि कृदन्त
अनेकशःmany times; in many ways
अनेकशः:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअनेकशस् (अव्यय)
Formअव्यय, प्रकार/आवृत्तिवाचक (in many ways/again and again)
कुर्वन्तिthey do/make
कुर्वन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formलट् (वर्तमान), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
मनुजाःmen; people
मनुजाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमनुज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), बहुवचन
तेषाम्of them
तेषाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6), बहुवचन; सर्वनाम
चक्रेhe made/did
चक्रे:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/परफेक्ट), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
वैवस्वतःVaivasvata (Yama)
वैवस्वतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवैवस्वत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; विशेषनाम (यमः)
ग्रहम्seizure; capture
ग्रहम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootग्रह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन

Sūta (continuing narration)

Type: kshetra

Scene: A moral-cosmic tableau: invisible weapons/forces moving like subtle arrows; Yama’s dark wheel turning; kings’ courts under hidden restraints; a contrast with a luminous protected sacred region implied by the mahātmya.

Ś
śastra (weapon)
M
mahīpa (king)
V
Vaivasvata (Yama)

FAQs

Not all enforcement is visible: unseen forces—karma and divine justice—act swiftly and universally to uphold dharma.

No site is named; the verse generalizes the Mahātmya’s moral universe, where sacred order operates beyond human sight.

None; the focus is on karmic governance and divine restraint rather than pilgrimage rites.