Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 18

दधतीं दक्षिणे हस्ते कमलं सुमनोहरम् । अक्षमालां तथान्यस्मिञ्जिततारक वर्चसम्

dadhatīṃ dakṣiṇe haste kamalaṃ sumanoharam | akṣamālāṃ tathānyasmiñjitatāraka varcasam

Er stellte sie dar, wie sie in einer rechten Hand einen überaus schönen Lotus hält und in einer anderen Hand eine Akṣamālā, strahlend in einem Glanz, der die Sterne übertrifft.

दधतीम्holding
दधतीम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeVerb
Rootधा (धातु)
Formशतृ-वर्तमानकृदन्त (present participle, परस्मैपद-भाव); स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; देवीम् विशेषयति
दक्षिणेin the right
दक्षिणे:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootदक्षिण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन; हस्ते इत्यस्य विशेषण
हस्तेin (her) hand
हस्ते:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootहस्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन
कमलम्lotus
कमलम्:
Karma (Object held/कर्म)
TypeNoun
Rootकमल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
सुमनोहरम्very beautiful
सुमनोहरम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसु + मनोहर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; कर्मधारय (अत्यन्तं मनोहरम्)
अक्षमालाम्rosary
अक्षमालाम्:
Karma (Object held/कर्म)
TypeNoun
Rootअक्ष + माला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (अक्षाणां माला)
तथाalso
तथा:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/तुल्यक्रिया (also/likewise)
अन्यस्मिन्in another (one)
अन्यस्मिन्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन; 'in another (hand)'
जिततारकवर्चसम्having splendor surpassing the stars
जिततारकवर्चसम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootजित (जि धातु, क्त) + तारक + वर्चस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुष: (तारकस्य वर्चः) जितम् यस्य तत्

Narrator (Purāṇic storyteller; likely Sūta/Lomaharṣaṇa in a māhātmya narration)

Tirtha: Sarasvatī-tīrtha (implied)

Type: kshetra

Scene: Close focus on the forming idol’s hands: a graceful lotus in the right hand; a radiant rosary in another, sparkling brighter than stars.

B
Bhāratī (Sarasvatī)
K
Kamala (lotus)
A
Akṣamālā (rosary)

FAQs

The Goddess embodies both purity (lotus) and disciplined practice (rosary/japa), guiding seekers toward inner clarity.

The narration continues a Sarasvatī-centered river-tīrtha worship context in Nāgarakhaṇḍa.

Implicitly highlights japa (rosary practice) as part of Sarasvatī/Bhāratī devotion.