Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 8

Devanagari script

तस्मादत्र स्थितं यच्च तस्मिन्स्नानं करोम्यहम् । स एवं निश्चयं कृत्वा श्रद्धापूतेन चेतसा

Transliteration

tasmādatra sthitaṃ yacca tasminsnānaṃ karomyaham | sa evaṃ niścayaṃ kṛtvā śraddhāpūtena cetasā

Translation

Darum will ich mich in dem baden, was hier gegenwärtig ist. Nachdem er so den Entschluss gefasst hatte, tat er es mit einem durch Glauben geläuterten Geist.

Word by Word

• तस्मात्: from that (therefore)
• तस्मात्: Apadana (Source/अपादान)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, पञ्चमी-विभक्तिः (Ablative/5th), एकवचनम्; सर्वनाम-रूपम्

• अत्र: here
• अत्र: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: अत्र (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; देशवाचक-अव्यय (locative adverb)

• स्थितम्: situated, present
• स्थितम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: स्था (धातु) → स्थित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: भूतकृदन्तः (क्त-प्रत्ययान्त), नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम्

• यत्: whatever (that which)
• यत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; सम्बन्धसूचक-सर्वनाम

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; समुच्चय-बोधक (conjunction)

• तस्मिन्: in that
• तस्मिन्: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (Locative/7th), एकवचनम्; सर्वनाम-रूपम्

• स्नानम्: bathing
• स्नानम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: स्नान (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः (Accusative/2nd), एकवचनम्

• करोमि: I do
• करोमि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लट्-लकारः (Present), उत्तमपुरुषः (1st person), एकवचनम्; परस्मैपदम्

• अहम्: I
• अहम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा-विभक्तिः (Nominative/1st), एकवचनम्

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम-रूपम्

• एवम्: thus
• एवम्: Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
• Type: Indeclinable
• Root: एवम् (अव्यय)
• Form: अव्ययम्; प्रकारवाचक (adverb of manner)

• निश्चयम्: a decision, resolve
• निश्चयम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: निश्चय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्

• कृत्वा: having made
• कृत्वा: Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
• Type: Indeclinable
• Root: कृ (धातु)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय-भावः (absolutive/gerund)

• श्रद्धापूतेन: with a mind purified by faith
• श्रद्धापूतेन: Karana (Instrument/करण)
• Type: Adjective
• Root: श्रद्धा (प्रातिपदिक) + पूत (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समासः (करण-तत्पुरुषः: श्रद्धया पूतः); पुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (Instrumental/3rd), एकवचनम्; विशेषणम्

• चेतसा: with (his) mind
• चेतसा: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: चेतस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्

Speaker

Viśvāmitra (embedded resolve reported by Sūta)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Tri-Puṣkara (Puṣkara-traya)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A pilgrim at Puṣkara forms a solemn resolve to bathe, hands joined, mind composed, approaching a luminous waterbody with ritual calm.

Characters & Entities

• Viśvāmitra
• śraddhā (faith)
• snāna (bathing)
• Puṣkara-traya (implied)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Faithful resolve sanctifies action; dharma is fulfilled through śraddhā even when ideal conditions (distant pilgrimage) are unavailable.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The nearby, present Puṣkara waters—i.e., the local Puṣkara-traya tīrtha being established in the narrative.

What ritualistic prescription is mentioned?

Perform snāna in the locally available sacred water, undertaken with firm resolve and faith.