Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 5

ऋषय ऊचुः । जलशायी कथं तत्र संप्राप्तः सूतनन्दन । पूज्यते विधिना केन तत्सर्वं विस्तराद्वद

ṛṣaya ūcuḥ | jalaśāyī kathaṃ tatra saṃprāptaḥ sūtanandana | pūjyate vidhinā kena tatsarvaṃ vistarādvada

Die ṛṣis sprachen: „O Sohn des Sūta, wie kam Jalaśāyī dazu, dort zu weilen? Nach welchem Ritus wird Er verehrt? Berichte uns alles ausführlich.“

ऋषयःthe sages
ऋषयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootऋषि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
ऊचुःsaid
ऊचुः:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन
जलशायीthe one who lies in water (Jalaśāyī)
जलशायी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootजल + शायिन् (प्रातिपदिक; √शी/शय् धातु-निष्पन्न)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; ‘जले शायी’ इति सप्तमी-तत्पुरुष
कथम्how
कथम्:
Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootकथम् (अव्यय)
Formप्रश्नार्थक-अव्यय (interrogative adverb)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (locative adverb)
संप्राप्तःarrived, reached
संप्राप्तः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootसम् + प्र + आप् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (क्त/PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
सूतनन्दनO son of Sūta
सूतनन्दन:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootसूत + नन्दन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन; ‘सूतस्य नन्दनः’ इति षष्ठी-तत्पुरुष
पूज्यतेis worshipped
पूज्यते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootपूज् (धातु)
Formलट् (Present), कर्मणि प्रयोग (Passive), प्रथमपुरुष, एकवचन
विधिनाby what rite/method
विधिना:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootविधि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
केनby which (means)
केन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
तत्that
तत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; ‘सर्वम्’ इत्यस्य विशेषण
सर्वम्all (of it)
सर्वम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन
विस्तरात्in detail
विस्तरात्:
Kriya-vishesana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeNoun
Rootविस्तर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी (5th/Ablative), एकवचन; अव्ययीभावार्थे ‘विस्तरेण’ इत्यर्थे प्रयोगः
वदtell (speak)
वद:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवद् (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन

Ṛṣis (sages)

Tirtha: Jalaśāyī (as referenced)

Type: kshetra

Listener: Sūta-nandana (addressed)

Scene: A forest hermitage assembly of ṛṣis respectfully questioning Sūta’s son about the origin and worship-procedure of Jalaśāyī; palm-leaf manuscripts, sacrificial fires, calm yet intent faces.

Ṛṣis
S
Sūtanandana (Sūta)
J
Jalaśāyī

FAQs

Sacred tradition values inquiry: understanding a tīrtha’s origin and its proper worship is part of dharma.

The Jalaśāyī-Hari sacred place previously introduced; the sages ask for its origin story.

A request for the precise worship-vidhi; the prescription itself follows in subsequent verses.