Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 5

यत्र त्रिकालमासाद्य कर्म संध्यासमुद्भवम् । मर्त्यलोकं समासाद्य करोमि तदनंतरम्

yatra trikālamāsādya karma saṃdhyāsamudbhavam | martyalokaṃ samāsādya karomi tadanaṃtaram

„Dort werde ich zu den drei Zeitfugen — Morgen, Mittag und Abend — hingehen und die aus der Sandhyā hervorgehenden Riten vollziehen; danach werde ich in die Welt der Sterblichen kommen und entsprechend handeln.“

यत्रwhere
यत्र:
Adhikarana (Locative sense/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय)
Formअव्यय (स्थानवाचक/relative adverb)
त्रिकालम्the three times (morning-noon-evening)
त्रिकालम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootत्रि + काल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन; द्विगुसमास (त्रयः कालाः)
आसाद्यhaving reached/attained
आसाद्य:
Kriya-viseshana (पूर्वकालिक क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootआ + सद् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्यय; पूर्वक्रिया—‘having reached/attained’
कर्मact/rite
कर्म:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकर्मन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (कर्म), एकवचन
संध्या-समुद्भवम्arising from the twilight rites
संध्या-समुद्भवम्:
Visheshana (Adjectival qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसंध्या + समुद्भव (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (संध्यायाः समुद्भवम्) विशेषणम् (कर्मणः)
मर्त्यलोकम्the mortal world
मर्त्यलोकम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमर्त्य + लोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुषः (मर्त्यानां लोकः)
समासाद्यhaving come to/arrived at
समासाद्य:
Kriya-viseshana (पूर्वकालिक क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootसम् + आ + सद् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्यय; पूर्वक्रिया—‘having come/arrived’
करोमिI do/perform
करोमि:
Kriya (Main action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलट् (वर्तमान), प्रथमपुरुष? (actually उत्तमपुरुष), एकवचन; परस्मैपदम्; उत्तमपुरुष एकवचन
तत्that
तत्:
Karma/Avyaya-artha (contextual)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया/प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम (here adverbial ‘that’)
अनन्तरम्immediately after
अनन्तरम्:
Kriya-viseshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअनन्तर (प्रातिपदिक)
Formअव्यय (कालवाचक/temporal adverb)

Sūta (narrating Brahmā’s resolve/statement)

Type: kshetra

Scene: A vow-like declaration at a sacred spot: a pilgrim/ascetic figure facing the horizon at dawn, noon, and dusk, performing sandhyā rites with water-offering; the sense is of time’s three thresholds sanctifying place.

B
Brahmā
S
Sandhyā (twilight rite)
M
Martyaloka

FAQs

Purāṇic dharma emphasizes regular worship at the three daily times; tīrthas amplify and sanctify these disciplined practices.

The verse continues the origin setup for the Brahmā-associated tīrtha that will be identified through the Brāhmī Mahāśilā narrative.

Performance of Sandhyā-related rites at the three daily times (trikāla), connected to approaching a sacred locus.