Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 39

स तस्य वचनं श्रुत्वा विंध्यः पर्वतसत्तमः । अभजन्निम्नतां सद्यो विनयेन समन्वितः

sa tasya vacanaṃ śrutvā viṃdhyaḥ parvatasattamaḥ | abhajannimnatāṃ sadyo vinayena samanvitaḥ

Als er seine Worte vernahm, senkte sich Vindhya – der Vornehmste der Berge – sogleich, von Demut erfüllt.

सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन
वचनम्speech/words
वचनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवचन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु) + त्वा (क्त्वा-प्रत्यय)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त (Gerund/Absolutive), पूर्वकाल (having done)
विंध्यःVindhya (mountain)
विंध्यः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootविंध्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
पर्वतसत्तमःbest of mountains
पर्वतसत्तमः:
Apposition (विशेष्य-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपर्वत (प्रातिपदिक) + सत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (पर्वतानां सत्तमः)
अभजत्assumed/entered
अभजत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootभज् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
निम्नताम्lowness/humility
निम्नताम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootनिम्नता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
सद्यःimmediately
सद्यः:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसद्यः (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय (क्रियाविशेषण/adverb)
विनयेनwith humility
विनयेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootविनय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन
समन्वितःendowed/possessed (with)
समन्वितः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसम् + अन्वि (धातु) + क्त (प्रत्यय) → समन्वित (प्रातिपदिक)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (Past Passive Participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण

Narrator (within Nāgara Khaṇḍa Tīrthamāhātmya)

Listener: Brāhmaṇas (viprāḥ) addressed in the passage

Scene: The Vindhya mountain personified as a majestic, crowned being lowering himself in reverence after hearing a rishi’s command; atmosphere of stillness and submission.

V
Vindhya
A
Agastya (implied)

FAQs

Vinaya (humility) transforms power into dharma; submission to wise counsel restores harmony.

No single tīrtha is named; the line supports the broader tīrtha-māhātmya by narrating how obstacles to pilgrimage are removed.

None explicitly.