Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 5

ईशान शिव इत्युक्तस्तत्र क्षेत्रेश्वरेश्वरः । पूजितो मानवैर्भक्त्या कामान्यच्छत्यमानुषान्

īśāna śiva ityuktastatra kṣetreśvareśvaraḥ | pūjito mānavairbhaktyā kāmānyacchatyamānuṣān

Dort wird der Herr des heiligen Gebietes Īśāna Śiva genannt, der Kṣetreśvareśvara. Wenn Menschen ihn in Bhakti verehren, gewährt er Wünsche, die das gewöhnliche menschliche Maß übersteigen.

ईशानःĪśāna
ईशानः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootईशान (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
शिवःŚiva
शिवः:
Apposition (Samānādhikaraṇa/समानाधिकरण)
TypeNoun
Rootशिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
इतिthus
इति:
Sambandha (Quotative/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; उद्धरणसूचक (quotative)
उक्तःcalled
उक्तः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवच् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle, क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (locative adverb)
क्षेत्रेश्वरेश्वरःKṣetreśvareśvara
क्षेत्रेश्वरेश्वरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootक्षेत्र + ईश्वर + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: 'क्षेत्रेश्वरस्य ईश्वरः' (Lord of the Lord of the sacred field)
पूजितःworshipped
पूजितः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपूज् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle, क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन
मानवैःby men
मानवैः:
Kartr-karana (Agent-instrument/कर्तृ-करण)
TypeNoun
Rootमानव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), बहुवचन
भक्त्याwith devotion
भक्त्या:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootभक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन
कामान्desires
कामान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकाम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), बहुवचन
अच्छतिgrants
अच्छति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअच्छ् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद; दानार्थे प्रयोगः (to grant)
मानुषान्human (worldly)
मानुषान्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमानुष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), बहुवचन; विशेषण (qualifying 'कामान्')

Sūta (continuing)

Tirtha: Īśāna Śiva (Kṣetreśvareśvara)

Type: kshetra

Listener: Ṛṣis

Scene: A grand central shrine: Īśāna Śiva as the presiding Kṣetreśvara; devotees with folded hands; the deity’s presence radiates protective authority and boon-bestowal.

Ī
Īśāna Śiva
K
Kṣetreśvara (lord of the sacred region)

FAQs

Bhakti to the kṣetra’s presiding Śiva is presented as a direct path to extraordinary grace and fulfillment.

The presiding deity (kṣetreśvara) of the same sacred region, named Īśāna Śiva.

Bhakti-pūjā (devotional worship) of Īśāna Śiva.