Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 10

सत्संगमो न यत्रास्ति विष्णुभक्तिर्व्रतानि च । चातुर्मास्ये विशेषेण विष्णुव्रतकरः शुभः

satsaṃgamo na yatrāsti viṣṇubhaktirvratāni ca | cāturmāsye viśeṣeṇa viṣṇuvratakaraḥ śubhaḥ

Wo es keinen Satsaṅga, keine Gemeinschaft der Tugendhaften, gibt, entstehen weder wahre Hingabe an Viṣṇu noch die Übung der Gelübde. Besonders während Cāturmāsya wird derjenige, der ein Viṣṇu-vrata auf sich nimmt, glückverheißend und gesegnet.

सत्संगमःcompany of the good
सत्संगमः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसत् (प्रातिपदिक) + संगम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; समासः तत्पुरुष (सतां संगमः)
not
:
Pratiṣedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation)
यत्रwhere
यत्र:
Adhikaraṇa (Location adjunct/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय)
Formसम्बन्ध-देशवाचक-अव्यय (relative locative adverb: ‘where’)
अस्तिis/exists
अस्ति:
Kriyā (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
विष्णुभक्तिःdevotion to Viṣṇu
विष्णुभक्तिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविष्णु (प्रातिपदिक) + भक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; समासः तत्पुरुष (विष्णोः भक्तिḥ)
व्रतानिvows
व्रतानि:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootव्रत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा बहुवचन
and
:
Samuccaya (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
चातुर्मास्येin the Cāturmāsya period
चातुर्मास्ये:
Adhikaraṇa (Location/time frame/अधिकरण)
TypeNoun
Rootचातुर्मास्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी एकवचन
विशेषेणespecially
विशेषेण:
Kriyā-viśeṣaṇa (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeNoun
Rootविशेष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया एकवचन; अव्ययीभावार्थे (adverbial instrumental: ‘especially’)
विष्णुव्रतकरःone who performs Viṣṇu’s vow
विष्णुव्रतकरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविष्णु (प्रातिपदिक) + व्रत (प्रातिपदिक) + कर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; समासः तत्पुरुष (विष्णोः व्रतं करोति इति)
शुभःauspicious
शुभः:
Viśeṣaṇa (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootशुभ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; विशेषणम् (qualifying ‘viṣṇuvratakaraḥ’)

Sūta (deduced; Nāgarakhaṇḍa Tīrthamāhātmya narration typically via Sūta to sages)

Type: kshetra

Scene: A Cāturmāsya scene at a temple courtyard: devotees gathered in satsanga, singing Viṣṇu-nāma; a vrata-keeper with tulasī-mālā and a small lamp, observing restraint; monsoon clouds outside indicating the season.

V
Viṣṇu

FAQs

Satsaṅga is the seedbed of devotion and discipline; Cāturmāsya is highlighted as a prime time for Viṣṇu-centered vows.

No particular tīrtha is named in this verse; the focus is on the sacred season (Cāturmāsya) and devotional practice.

Undertaking a Viṣṇu-vrata, especially during Cāturmāsya.