Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 14

Devanagari script

सन्निहित्यां कुरुक्षेत्रे राहुग्रस्ते दिवाकरे । सूर्यवारेण यः याति नरकं न स पश्यति

Transliteration

sannihityāṃ kurukṣetre rāhugraste divākare | sūryavāreṇa yaḥ yāti narakaṃ na sa paśyati

Translation

Wenn die Sonne von Rāhu ergriffen ist (bei der Finsternis), erblickt derjenige die Hölle nicht, der am Sonntag nach Sannihitī in Kurukṣetra geht.

Word by Word

• सन्निहित्याम्: at/within the (time/place called) Sannihitī
• सन्निहित्याम्: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: सन्निहिति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन; स्थानवाचक-सप्तमी

• कुरुक्षेत्रे: in Kurukṣetra
• कुरुक्षेत्रे: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: कुरुक्षेत्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; समासः—कुरूणां क्षेत्रम् (षष्ठी-तत्पुरुष)

• राहुग्रस्ते: eclipsed by Rāhu
• राहुग्रस्ते: Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: राहु + ग्रस्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम्; समासः—राहुणा ग्रस्तः (तृतीया-तत्पुरुष)

• दिवाकरे: in/at the sun
• दिवाकरे: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: दिवाकर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; समासः—दिवा + करः (दिनं करोति इति)

• सूर्यवारेण: on Sunday / by (the occasion of) Sunday
• सूर्यवारेण: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: सूर्यवार (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन; करणवाचक; समासः—सूर्यस्य वारः (षष्ठी-तत्पुरुष)

• यः: who
• यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन; सम्बन्ध-सर्वनाम

• याति: goes
• याति: Kriya (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: या (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन

• नरकम्: to hell
• नरकम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: नरक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन

• न: not
• न: Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेध-अव्यय (negation particle)

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; अनुवाद-सर्वनाम

• पश्यति: sees/experiences
• पश्यति: Kriya (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: दृश् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन

Speaker

Bhīṣma (to Yudhiṣṭhira)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Sannihitī (Sannihit Sarovar)

Type: kund

Visual Art Cues

Scene: A solar eclipse darkens the sky; pilgrims gather at Sannihit Sarovar in Kurukṣetra on a Sunday, performing japa and then bathing; priests hold lamps and chant as the Sun re-emerges.

Characters & Entities

• Sannihitī Tīrtha
• Kurukṣetra
• Rāhu
• Sūrya
• Sunday (Sūryavāra)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Pilgrimage undertaken at potent cosmic times (eclipse) to renowned tīrthas is taught as a decisive purifier of sin.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Sannihitī Tīrtha in Kurukṣetra is explicitly glorified.

What ritualistic prescription is mentioned?

Going to Sannihitī at Kurukṣetra on a Sunday when a solar eclipse occurs (Sun ‘seized by Rāhu’).