Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 7

सोमक्षये विशेषेण शृणुष्वैकमना नृप । अमा नाम रवे रश्मिसहस्रप्रमुखः स्थितः

somakṣaye viśeṣeṇa śṛṇuṣvaikamanā nṛpa | amā nāma rave raśmisahasrapramukhaḥ sthitaḥ

„Nun höre, o König, mit einspitzigem Geist die besondere Lehre über das Schwinden des Mondes. In der Sonne weilt eine Kraft namens Amā, die vornehmste unter tausenden von Strahlen.“

सोमक्षयेat the waning of the moon
सोमक्षये:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसोम-क्षय (प्रातिपदिक; सोमस्य क्षयः)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः (अधिकरणे/Locative), एकवचनम्; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः
विशेषेणespecially
विशेषेण:
Kriya-visheshana (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootविशेष (प्रातिपदिक)
Formअव्ययभावे तृतीया-एकवचनरूपम्; क्रियाविशेषणम् (adverbial instrumental: 'especially')
शृणुष्वlisten
शृणुष्व:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formलोट्-लकारः (Imperative), मध्यमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्
एकमनाsingle-minded, attentive
एकमना:
Sambodhana (Vocative adjunct/सम्बोधन)
TypeAdjective
Rootएक-मनस् (प्रातिपदिक; मनस्)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (सम्बोधनार्थे नृपस्य)
नृपO king
नृप:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootनृप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सम्बोधन-विभक्तिः (Vocative), एकवचनम्
अमाAmā (new-moon day)
अमा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअमा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
नामby name, called
नाम:
Sambandha/Name-marker (Apposition/नामनिर्देशक)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formअव्ययम्; नाम-शब्दः (quotative/‘called’)
रवेin the Sun
रवे:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootरवि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्
रश्मिसहस्रप्रमुखःhaving a thousand rays as foremost
रश्मिसहस्रप्रमुखः:
Karta (Subject-complement/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootरश्मि-सहस्र-प्रमुख (प्रातिपदिक; रश्मयः + सहस्रम् + प्रमुख)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (अमायाः)
स्थितःis situated, abides
स्थितः:
Kriya (Predicative/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु) + क्त (प्रत्यय)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्तः (past passive participle), पुंलिङ्गे प्रथमा-एकवचनम्; भावे/स्थितिवाचकः

Bhartṛyajña (sage)

Listener: nṛpa (king)

Scene: A sage addresses a king; above them a stylized Sun with countless rays, and the Moon diminishing toward conjunction; the concept of 'Amā' is personified as a subtle solar śakti within the solar disc.

S
Soma (Moon)
S
Sūrya (Sun)
A
Amā
K
King (Ānarta)

FAQs

Sacred timing is grounded in a Purāṇic cosmology where celestial forces shape ritual potency, especially for Pitṛ-kārya.

No site is named; the verse explains the cosmic basis for Amāvasyā within the Hāṭakeśvara-kṣetra discourse.

It introduces the special importance of performing rites at somakṣaya (Amāvasyā context).