Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 5

ततश्च परमां लक्ष्मीं संप्राप्तः स महीपतिः । पितृपैतामहं राज्यं स प्रचक्रे यथा पुरा

tataśca paramāṃ lakṣmīṃ saṃprāptaḥ sa mahīpatiḥ | pitṛpaitāmahaṃ rājyaṃ sa pracakre yathā purā

Daraufhin erlangte jener König die höchste Lakṣmī, die erhabenste Fülle und Herrlichkeit, und er herrschte wieder über das angestammte Reich seiner Väter und Großväter, wie zuvor.

tataḥthen
tataḥ:
Sambandha (Sequencing/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formअव्यय; क्रमवाचक (then)
caand
ca:
Sambandha (Conjunction/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (and)
paramāmsupreme
paramām:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootparamā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; lakṣmīm इति विशेषणम्
lakṣmīmfortune/prosperity
lakṣmīm:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootlakṣmī (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
saṃprāptaḥhaving attained
saṃprāptaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootsam + √prāp (धातु) → saṃprāpta (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त/PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्तरि (having attained)
saḥhe
saḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
mahīpatiḥthe king (lord of the earth)
mahīpatiḥ:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootmahī + pati (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (षष्ठी: mahyāḥ patiḥ), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
pitṛ-paitāmahampaternal and grandpaternal (ancestral)
pitṛ-paitāmaham:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootpitṛ (प्रातिपदिक) + paitāmaha (प्रातिपदिक)
Formद्वन्द्व-समास (समाहार/इतरेतर: pitṛ ca paitāmaha ca), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; rājyaṃ इति विशेषणम् (ancestral: paternal & grandpaternal)
rājyamkingdom
rājyam:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootrājya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
saḥhe
saḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
pracakrehe set in motion/ruled/established
pracakre:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootpra + √kṛ (धातु)
Formलिट् (Perfect), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन
yathāas
yathā:
Sambandha (Comparative/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootyathā (अव्यय)
Formअव्यय; उपमान/प्रकारवाचक (as/just as)
purāformerly
purā:
Sambandha (Temporal/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootpurā (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (formerly)

Viśvāmitra (contextual narration)

Tirtha: Śaṃkhatīrtha

Type: tirtha

Listener: Pārthivaśreṣṭha

Scene: The king, now healthy and radiant, is welcomed back to his ancestral capital; ministers offer homage; a coronation-like scene suggests regained sovereignty; symbols of Lakṣmī—lotus, overflowing vessels—appear.

M
mahīpati (king)

FAQs

Puṇya and purification restore not only health but also rightful stability, enabling dharmic kingship.

Śaṃkhatīrtha is the chapter’s praised sacred site, whose merit underlies the restoration described.

No specific rite is detailed here; it states the result—prosperity and reinstated rule.