Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 57

Devanagari script

ततश्चिरेण दीनं स वाक्यमेतदुवाच तम् । किं मया पापमाख्याहि पूर्वदेहांतरे कृतम्

Transliteration

tataścireṇa dīnaṃ sa vākyametaduvāca tam | kiṃ mayā pāpamākhyāhi pūrvadehāṃtare kṛtam

Translation

Dann, nach langer Zeit, sprach er traurig zu ihm: „Sage mir: Welche Sünde habe ich in einem früheren Leib begangen?“

Word by Word

• ततः: then/thereafter
• ततः: Adhikarana (Context/अधिकरण)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: अव्यय (क्रियाविशेषण) = indeclinable adverb; अर्थे: अनन्तरम् (thereafter)

• चिरेण: after a long time
• चिरेण: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: चिर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग-प्रयोगः; तृतीया (3rd/करण), एकवचन; कालवाचक-तृतीया (instrumental of time) = 'after a long time'

• दीनम्: wretched, dejected
• दीनम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: दीन (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्गे द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; विशेषणम् (qualifying 'tam')

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; सर्वनाम

• वाक्यम्: speech, words
• वाक्यम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: वाक्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन

• एतत्: this
• एतत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; विशेषणम् (qualifying 'vākyam')

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट् (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्

• तम्: to him
• तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; सर्वनाम

• किम्: what?
• किम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया/प्रथमा, एकवचन; प्रश्नवाचक

• मया: by me
• मया: Karta (Agent/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुष-सर्वनाम; तृतीया (3rd/करण), एकवचन

• पापम्: sin, wrongdoing
• पापम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पाप (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन

• आख्याहि: tell, declare
• आख्याहि: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: आ-ख्या (धातु)
• Form: लोट् (आज्ञार्थ/Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्

• पूर्वदेहान्तरे: in a former body (previous life)
• पूर्वदेहान्तरे: Adhikarana (Locus/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: पूर्व-देह-अन्तर (प्रातिपदिक; components: पूर्व + देह + अन्तर)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन; समासः = षष्ठी-तत्पुरुष (पूर्वस्य देहस्य अन्तरे)

• कृतम्: done, committed
• कृतम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Adjective
• Root: कृ (धातु) + क्त (कृत्-प्रत्यय)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; 'पापम्' इत्यस्य विशेषणम्

Speaker

Unnamed (the addressed youth/character in dialogue)

Tirtha Mahatmya

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A distressed sufferer, after long silence, speaks to a sage with folded hands, asking about sins of a former birth; the setting suggests an āśrama or tīrtha grove.

Characters & Entities

• Nārada (implied addressee)
• pūrvadeha (former life)
• pāpa (sin)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Suffering prompts dharmic inquiry into karma; seeking truth from a sage is the first step toward purification.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tīrtha is named in this verse; it is a moral-psychological turning point in the narrative.

What ritualistic prescription is mentioned?

None explicitly; it prepares for guidance on expiation or dharmic remedy in subsequent verses.