Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 19
Devanagari script
ततः संकोचयामास तज्जालं पापनायकः । जालस्थांस्तु तदा जीवानुपाहृत्य मुमोच ह
Transliteration
tataḥ saṃkocayāmāsa tajjālaṃ pāpanāyakaḥ | jālasthāṃstu tadā jīvānupāhṛtya mumoca ha
Translation
Darauf zog der Anführer der Sünder das Netz zusammen und straffte es; und nachdem er die darin gefangenen Lebewesen an sich genommen hatte, ließ er (das Netz) wieder los.
Word by Word
ततःthen
ततः:
Adhikarana (Time/कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; तस्मात्/ततः (thereupon/then)
संकोचयामासdrew in/contracted
संकोचयामास:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + कुच् (धातु) + णिच् (causative)
Formलिट्; प्रथमपुरुष; एकवचन; परस्मैपद; णिजन्त = संकोचयति (caused to contract)
तत्that
तत्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति; एकवचन; सर्वनाम
जालम्net
जालम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootजाल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति; एकवचन
पापनायकःthe sinful leader (villain)
पापनायकः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपाप + नायक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; एकवचन; तत्पुरुषः (पापानां नायकः/leader in sin)
जालस्थान्those in the net
जालस्थान्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootजाल + स्थ (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति; बहुवचन; विशेषण (जीवान्); क्त/स्थ-प्रत्ययान्त (स्थ = standing/being); तत्पुरुषः (जाले स्थिताः)
तुindeed
तु:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/अवधारणार्थक-निपात (but/indeed)
तदाat that time
तदा:
Adhikarana (Time/कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (at that time)
जीवान्living creatures
जीवान्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootजीव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति; बहुवचन
उपाहृत्यhaving brought (together)
उपाहृत्य:
Kriya (पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootउप + आ + हृ (धातु) + ल्यप् (कृदन्त)
Formल्यबन्त-अव्ययकृदन्त (gerund); उप+आ+हृ; पूर्वकालिकक्रिया (having brought/collected)
मुमोचreleased/let go
मुमोच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootमुच् (धातु)
Formलिट्; प्रथमपुरुष; एकवचन; परस्मैपद
हindeed (narrative)
ह:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootह (अव्यय)
Formअव्यय; स्मरण/वृत्तान्तसूचक-निपात (narrative particle)
Speaker
Unspecified narrator
Tirtha Mahatmya
Type: kshetra
Visual Art Cues
Scene: The sinner tightens the net, removes the trapped creatures, and releases the net again—suggesting systematic predation.
FAQs
The text underscores the moral weight of harming living beings, especially in landscapes associated with sacred travel and dharma.
Not specified in the verse; it continues a moralizing episode within the broader tīrtha narrative.
None.