Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 4

कस्यचित्त्वथ कालस्य नीलीकुण्ड्यां समाहितः । प्राक्षिपद्ब्राह्मणेंद्राणां वासो विज्ञातवांश्चिरात्

kasyacittvatha kālasya nīlīkuṇḍyāṃ samāhitaḥ | prākṣipadbrāhmaṇeṃdrāṇāṃ vāso vijñātavāṃścirāt

Dann, zu einer gewissen Zeit, während er bei der Nīlīkuṇḍī seiner Arbeit nachging, warf er die Gewänder erhabener Brahmanen hinein—eine Tat, deren Bedeutung er erst viel später erkannte.

कस्यचित्of some
कस्यचित्:
Sambandha (Genitive-relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootकिम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक-सम्भव, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन; अनिश्चितार्थक (of some)
तुindeed/but
तु:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/विशेषार्थक (particle: but/indeed)
अथthen
अथ:
Sambandha (Discourse/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रम/आरम्भार्थक (discourse particle: then/now)
कालस्यtime/period
कालस्य:
Sambandha (Genitive-relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootकाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
नीलीकुण्ड्याम्in (the pond) Nīlīkuṇḍī
नीलीकुण्ड्याम्:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootनीलीकुण्डी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; स्थानवाचक; तत्पुरुषः: 'नील्याः कुण्डी' (name of a pond/well)
समाहितःabsorbed, intent
समाहितः:
Karta (Subject-qualifier/कर्तृविशेषण)
TypeAdjective
Rootसम् + आ + धा (धातु) → समाहित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; 'collected/intent, absorbed'
प्राक्षिपत्threw (in)
प्राक्षिपत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + क्षिप् (धातु)
Formलङ् (Imperfect), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन; धातु: क्षिप् (to throw), उपसर्ग: प्र
ब्राह्मणेन्द्राणाम्of the Brahmin chiefs
ब्राह्मणेन्द्राणाम्:
Sambandha (Genitive-relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootब्राह्मण + इन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः: 'ब्राह्मणानाम् इन्द्राः' = chiefs of Brahmins
वासःgarment(s)
वासः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवासस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; वस्त्र (garment)
विज्ञातवान्came to know, realized
विज्ञातवान्:
Kriya (Resultant action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवि + ज्ञा (धातु) → विज्ञातवत् (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formकृत्-प्रत्यय: क्तवत् (perfect participle active), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्तरि प्रयोगः; 'having come to know'
चिरात्after a long time
चिरात्:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootचिरात् (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक (adverb: after a long time)

Sūta (narrator)

Tirtha: Nīlīkuṇḍī

Type: kund

Listener: Dvijottamāḥ (assembled brāhmaṇas/sages)

Scene: At the Nīlīkuṇḍī waters, Śuddhaka hurriedly tosses bundles of brāhmaṇa garments into the blue-tinged pool; later, his face shows dawning realization and remorse.

N
Nīlīkuṇḍī
B
brāhmaṇendrāḥ (eminent Brahmins)

FAQs

Carelessness in matters of purity and trust can become sin-like in consequence; awareness and accountability are essential in dharmic life.

Nīlīkuṇḍī, a named kuṇḍa (sacred pool) central to the episode.

No explicit rite; the context touches purity norms around Brahmin garments and a sacred/ritual water-body (kuṇḍa).