Home›Skanda Purana›Mahesvara Khanda›Kedara Khanda›Adhyaya 31›Shloka 54
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 54

Devanagari script

एतज्ज्ञानं ज्ञानविदो वदंति सर्वात्मभावेन निरीक्षयंति । सर्वातीतं ज्ञानगम्यं विदित्वा येन स्वस्थाः समबुद्ध्या चरंति

Transliteration

etajjñānaṃ jñānavido vadaṃti sarvātmabhāvena nirīkṣayaṃti | sarvātītaṃ jñānagamyaṃ viditvā yena svasthāḥ samabuddhyā caraṃti

Translation

Dies ist die Erkenntnis, sagen die Erkennenden: Sie schauen (die Wirklichkeit) in dem Empfinden, dass sie das Selbst aller ist. Nachdem sie Das erkannt haben, was alles übersteigt und durch Erkenntnis erreichbar ist, bleiben sie innerlich gefestigt und gehen mit Gleichmut durch das Leben.

Word by Word
एतत्this
एतत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; विशेषण (ज्ञानम्)
ज्ञानम्knowledge
ज्ञानम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootज्ञान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन
ज्ञानविदःknowers of knowledge; the wise
ज्ञानविदः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootज्ञान (प्रातिपदिक) + विद् (कृदन्त-प्रातिपदिक; √विद्, क्विप्/क्विन् अर्थे 'knower')
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), बहुवचन; उपपद-तत्पुरुष (ज्ञानं वेत्ति इति = knower of knowledge)
वदन्तिsay; declare
वदन्ति:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√वद् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन
सर्वात्मभावेनby the sense of being the Self of all
सर्वात्मभावेन:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + आत्मन् (प्रातिपदिक) + भाव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd case), एकवचन; तत्पुरुष (सर्वस्य आत्मा इति सर्वात्मा; तस्य भावः = state of being the Self of all)
निरीक्षयन्तिbehold; contemplate
निरीक्षयन्ति:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootनि + √ईक्ष् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन; उपसर्ग: नि-
सर्वातीतम्beyond all
सर्वातीतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक) + अतीत (कृदन्त-प्रातिपदिक; √इ, क्त, 'gone beyond')
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; तत्पुरुष (सर्वम् अतीतम् = beyond all)
ज्ञानगम्यम्knowable through knowledge
ज्ञानगम्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootज्ञान (प्रातिपदिक) + गम्य (कृदन्त-प्रातिपदिक; √गम्, यत्)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd case), एकवचन; तत्पुरुष (ज्ञानेन गम्यम्)
विदित्वाhaving known
विदित्वा:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Root√विद् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव; पूर्वकालिक क्रिया (having known)
येनby which
येन:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd case), एकवचन; सम्बन्ध/करणार्थे ('by which/through which')
स्वस्थाःsteadfast; established in oneself
स्वस्थाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootस्वस्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st case), बहुवचन; विशेषण (implicit 'they')
समबुद्ध्याwith equanimous understanding
समबुद्ध्या:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootसम (उपसर्ग/प्रातिपदिक) + बुद्धि (प्रातिपदिक, स्त्री)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd case), एकवचन; कर्मधारय (समा बुद्धिः = equanimous understanding)
चरन्तिmove about; live; conduct themselves
चरन्ति:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√चर् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन
Speaker

Lomaharṣaṇa (Sūta) (deduced: Māheśvarakhaṇḍa narration)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kedāra

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Inquirer into Kedāra’s highest fruit

Visual Art Cues

Scene: A sage at Kedāra looks upon pilgrims, animals, and the river with the same gentle gaze; a subtle overlay shows all forms as transparent to one inner light, conveying sarvātma-bhāva and sama-buddhi.

FAQs

True knowledge culminates in seeing the one Self in all beings, producing steadiness and equanimity in conduct.

The teaching belongs to Kedārakhaṇḍa, aligning Kedāra with the highest liberating wisdom and its lived fruit—sama-buddhi.

No specific ritual; it highlights the realized way of life—equanimity grounded in non-dual knowledge.

←Previous Verse
Next Verse→