Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 109

Devanagari script

शिवमुद्दिश्य यदत्तं स्वर्गे मर्त्ये च यैर्नरैः । तत्सर्वं त्वक्षयं विद्यान्निश्छिद्रं कर्म चोच्यते । तस्मान्नरकगामित्वं कितवस्य न विद्यते

Transliteration

śivamuddiśya yadattaṃ svarge martye ca yairnaraiḥ | tatsarvaṃ tvakṣayaṃ vidyānniśchidraṃ karma cocyate | tasmānnarakagāmitvaṃ kitavasya na vidyate

Translation

„Welche Gabe Menschen auch darbringen, auf den Herrn Śiva ausgerichtet — sei es im Himmel oder auf Erden —, wisse: all dies ist unvergänglich; es heißt eine ununterbrochene, makellose karmische Tat. Darum gibt es für Kitava kein Hinabgehen zur Hölle.“

Word by Word

• शिवम्: Śiva
• शिवम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: शिव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन

• उद्दिश्य: intending; dedicating to
• उद्दिश्य: Sambandha (Conjunctive participle/क्त्वा)
• Type: Indeclinable
• Root: उद् + दिश् (धातु) → उद्दिश्य (कृदन्त)
• Form: क्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund/absolutive); 'having intended/aimed at'

• यत्: whatever (that which)
• यत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; सम्बन्धक (relative)

• दत्तम्: given
• दत्तम्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: दा (धातु) → दत्त (कृदन्त)
• Form: भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन

• स्वर्गे: in heaven
• स्वर्गे: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: स्वर्ग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन

• मर्त्ये: in the mortal world
• मर्त्ये: Adhikarana (Location/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: मर्त्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (Conjunction/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)

• यैः: by whom
• यैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; सम्बन्धक (relative)

• नरैः: by men
• नरैः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: नर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन

• तत्: that
• तत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; निर्देशक (demonstrative)

• सर्वम्: all
• सर्वम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण (तत्)

• तु: but/indeed
• तु: Sambandha (Particle/निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: निपात (adversative/emphatic particle)

• अक्षयम्: imperishable
• अक्षयम्: Karma (Object complement/कर्मपूरक)
• Type: Adjective
• Root: अक्षय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण

• विद्यात्: one should know
• विद्यात्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: विद् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपदम्

• निश्छिद्रम्: flawless; without defect
• निश्छिद्रम्: Karma (Object complement/कर्मपूरक)
• Type: Adjective
• Root: निः-छिद्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुष (निः = अभाव, छिद्र = दोष)

• कर्म: deed; action
• कर्म: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: कर्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन

• च: and
• च: Sambandha (Conjunction/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)

• उच्यते: is said
• उच्यते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; आत्मनेपदम्; कर्मणि-प्रयोग (passive)

• तस्मात्: therefore; from that
• तस्मात्: Hetu (Reason/हेतु)
• Type: Indeclinable
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: तस्मात्-इति अव्ययीभाववत् प्रयोगः; अपादानार्थक (ablatival adverbial)

• नरकगामित्वम्: hell-going; going to hell
• नरकगामित्वम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नरक-गामित्व (प्रातिपदिक; गम् (धातु) + -इत्व)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुष (नरकं गच्छति इति)

• कितवस्य: of the gambler
• कितवस्य: Shashthi-Sambandha (Genitive/षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: कितव (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन

• न: not
• न: Sambandha (Negation/निषेध)
• Type: Indeclinable
• Root: न (अव्यय)
• Form: निषेधार्थक-अव्यय (negation particle)

• विद्यते: exists
• विद्यते: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: विद् (धातु)
• Form: लट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; आत्मनेपदम्

Speaker

Deductive (Māheśvarakhaṇḍa narrative voice): likely Sūta (Lomaharṣaṇa) speaking to assembled sages

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kedāra (Kedāranātha)

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A devotee offers gifts while visualizing Śiva; the offering becomes a stream of light that never breaks, forming a protective circle that bars the gates of hell.

Characters & Entities

• Śiva
• Kitava
• Naraka

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Charity and acts dedicated to Śiva become akṣaya (imperishable) and protect one from severe karmic downfall.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The verse sits within Kedārakhaṇḍa’s Kedāra-māhātmya frame, implicitly praising Kedāra/Śiva’s sacred sphere where Śiva-oriented merit is magnified.

What ritualistic prescription is mentioned?

Dāna (giving/charity) explicitly—offering gifts with Śiva as the intended recipient or dedication.