Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 21

Devanagari script

श्रीकृष्ण उवाच । सत्यं राजंस्त्वया पृष्टमेतत्सर्वं वदामि ते । दक्षेण तु पुरा शप्तो नारदो मुनिसत्तमः

Transliteration

śrīkṛṣṇa uvāca | satyaṃ rājaṃstvayā pṛṣṭametatsarvaṃ vadāmi te | dakṣeṇa tu purā śapto nārado munisattamaḥ

Translation

Śrī Kṛṣṇa sprach: „Wahrlich, o König—deine Frage ist angemessen. Ich will dir alles darlegen. Einst wurde der erhabene Weise Nārada von Dakṣa verflucht.“

Word by Word

• श्रीकृष्णः: Śrī Kṛṣṇa
• श्रीकृष्णः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: श्री-कृष्ण (प्रातिपदिक; समास)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन

• उवाच: said
• उवाच: Kriya (Main verb)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु)
• Form: लिट् (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• सत्यम्: truly
• सत्यम्: Kriya-visheshaṇa (Sentence adverb)
• Type: Indeclinable
• Root: सत्य (प्रातिपदिक)
• Form: अव्ययवत् प्रयोगः (वाक्योपक्रमे निपातवत्: ‘indeed/truly’)

• राजन्: O king
• राजन्: Sambodhana (Address)
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन विभक्ति, एकवचन

• त्वया: by you
• त्वया: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: तृतीया विभक्ति, एकवचन (सर्वनाम); करण/कर्तृ-निर्देश (by you)

• पृष्टम्: asked
• पृष्टम्: Karma (Object complement)
• Type: Verb
• Root: पृच्छ् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया विभक्ति, एकवचन; ‘asked’

• एतत्: this
• एतत्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन

• सर्वम्: all, entire
• सर्वम्: Visheshana (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया विभक्ति, एकवचन; ‘एतत्’ इति विशेषण

• वदामि: I tell
• वदामि: Kriya (Main verb)
• Type: Verb
• Root: वद् (धातु)
• Form: लट् (वर्तमान/Present), उत्तमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद

• ते: to you
• ते: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: चतुर्थी विभक्ति, एकवचन (सर्वनाम)

• दक्षेण: by Dakṣa
• दक्षेण: Karana (Agent in passive/कर्तृकरण)
• Type: Noun
• Root: दक्ष (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया विभक्ति, एकवचन; कर्तृ/करणभावे ‘by Dakṣa’

• तु: but, indeed
• तु: Sambandha (Particle)
• Type: Indeclinable
• Root: तु (अव्यय)
• Form: अव्यय (विरोध/अन्वयबोधक particle)

• पुरा: formerly, once
• पुरा: Kala (Time/काल)
• Type: Indeclinable
• Root: पुरा (अव्यय)
• Form: अव्यय (कालवाचक adverb)

• शप्तः: cursed
• शप्तः: Karta (Subject complement)
• Type: Verb
• Root: शप् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; ‘cursed’

• नारदः: Nārada
• नारदः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: नारद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन

• मुनिसत्तमः: the best of sages
• मुनिसत्तमः: Karta (Apposition/epithet)
• Type: Noun
• Root: मुनि-सत्तम (प्रातिपदिक; समास)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा विभक्ति, एकवचन; ‘मुनिषु सत्तमः’ (श्रेष्ठः)

Speaker

Śrī Kṛṣṇa

Skanda Dialogue

Listener: Ugrasena

Visual Art Cues

Scene: Kṛṣṇa begins a calm explanation to Ugrasena, with a subtle flashback motif: Dakṣa as a stern Prajāpati pronouncing a curse upon Nārada, who stands composed with vīṇā, accepting the cosmic consequence.

Characters & Entities

• Kṛṣṇa
• Ugrasena
• Nārada
• Dakṣa

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Purāṇas frame behavior through karmic narratives—events often arise from prior boons and curses, teaching moral causality.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No particular tīrtha is named in this verse; it introduces the backstory (śāpa-kathā).

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it is a doctrinal explanation beginning.