Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 26

अरिभिः परिभूतं वा यस्त्यजति स पापकृत् । तद्भार्यापुत्रमित्रेषु यश्चावज्ञां करोति वा

aribhiḥ paribhūtaṃ vā yastyajati sa pāpakṛt | tadbhāryāputramitreṣu yaścāvajñāṃ karoti vā

Wer den Guru verlässt, wenn er von Feinden gedemütigt wird, ist ein Sünder; ebenso begeht Schuld, wer seine Frau, seine Kinder oder seine Freunde verachtet.

अरिभिःby enemies
अरिभिः:
Karaṇa (Instrument)
TypeNoun
Rootअरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), बहुवचन
परिभूतम्overpowered/insulted
परिभूतम्:
Karma (Object)
TypeAdjective
Rootपरि√भू (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि क्त-प्रत्ययान्त (Past Passive Participle), नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन; विशेषण (यम्-इति)
वाor
वा:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-निपात (disjunctive particle: or)
यःwho
यः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन; सम्बन्धबोधक (relative pronoun)
त्यजतिabandons
त्यजति:
Kriya (Action)
TypeVerb
Root√त्यज् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
सःhe
सः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; अन्वय-प्रदर्शक (correlative pronoun)
पापकृत्a doer of sin
पापकृत्:
Karta (Predicate nominative)
TypeNoun
Rootपाप (प्रातिपदिक) + √कृ (धातु) (कृत्-प्रत्ययान्त)
Formउपपद-तत्पुरुष (पापं करोति इति), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
तत्his/that
तत्:
Sambandha (Genitive relation)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-सम्बन्धे (genitival sense), अव्यक्त-समासपूर्वपद; ‘तद्-’ इति पूर्वपद-रूपेण
भार्याwife
भार्या:
Adhikaraṇa (Domain, within)
TypeNoun
Rootभार्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रातिपदिक (समासाङ्ग), ‘तद्-’ इत्यनेन सह समाहार-समासाङ्ग
पुत्रson
पुत्र:
Adhikaraṇa (Domain, within)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रातिपदिक (समासाङ्ग)
मित्रेषुamong friends
मित्रेषु:
Adhikaraṇa (Locus)
TypeNoun
Rootमित्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), बहुवचन; (तद्+भार्या+पुत्र+मित्रेषु इति समाहार-सम्बन्ध)
यःwho
यः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धबोधक
and
:
Sambandha (Conjunction)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात (conjunction: and)
अवज्ञाम्disrespect/contempt
अवज्ञाम्:
Karma (Object)
TypeNoun
Rootअवज्ञा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
करोतिdoes/shows
करोति:
Kriya (Action)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
वाor
वा:
Sambandha (Particle)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-निपात (or)

Lomaharṣaṇa (Sūta), deduced from Māheśvarakhaṇḍa context

Scene: A guru sits calmly while hostile figures mock him; the disciple chooses to remain at his side. In a parallel vignette, a householder restrains harsh speech toward wife, children, and friends, offering respectful gestures instead.

G
Guru

FAQs

Loyalty to the Guru must remain firm even in humiliation or danger; contempt toward those connected to him is also condemned.

No tīrtha is specified in this verse; it teaches relational dharma around the Guru.

None; the verse gives a prohibition against abandonment and contempt (avajñā).