Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 29

रसालशालमुकुलं वीक्ष्यते यच्छरद्यदः । महाकालभयं मन्येप्यकालेपि पुरौकसाम्

rasālaśālamukulaṃ vīkṣyate yaccharadyadaḥ | mahākālabhayaṃ manyepyakālepi puraukasām

Wenn Mango- und Śāla-Bäume Knospen treiben, als wäre Herbst, und das zur Unzeit, halte ich dies für die Furcht vor Mahākāla: ein Schrecken, der selbst zur falschen Zeit über die Stadtbewohner kommt.

रसालशालमुकुलम्the bud/cluster of the mango tree
रसालशालमुकुलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootरसाल + शाल + मुकुल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासः (बहुपद-तत्पुरुष/कर्मधारय-प्रायः) ‘रसालशालस्य मुकुलम्’
वीक्ष्यतेis seen
वीक्ष्यते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√वीक्ष् (धातु)
Formलट्-लकार (वर्तमान), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि-प्रयोग (passive) ‘is seen’
यत्which
यत्:
Sambandha (Relative/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; सम्बन्धसूचक
शरद्in autumn
शरद्:
Adhikarana (Time/कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootशरद् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-एकवचन (शरदि) अर्थे; छन्दसि/पाठभेदेन रूप-लोपः सम्भवः
यदःwater
यदः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयदस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; ‘water’ (rare/vedic)
महाकालभयम्fear of Mahākāla
महाकालभयम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमहाकाल + भय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (महाकालस्य भयम्)
मन्येI think
मन्ये:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√मन् (धातु)
Formलट्-लकार (वर्तमान), उत्तमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद
अपिeven
अपि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle) = ‘even/also’
अकालेat an untimely time
अकाले:
Adhikarana (Time/कालाधिकरण)
TypeNoun
Rootअकाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन
अपिalso/even
अपि:
Sambandha (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (particle)
पुरौकसाम्of the city-dwellers
पुरौकसाम्:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपुर + ओकस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; समासः तत्पुरुषः (पुरे ओकः यस्य/पुरे वसति) = towns-dwellers

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda → Agastya)

Tirtha: Kāśī (Avimukta-kṣetra)

Type: kshetra

Scene: Mango and śāla branches show fresh buds in an impossible season; townspeople look up uneasily. A shadowy, symbolic presence of Mahākāla (time) is suggested through dark clouds, a looming trident silhouette, or a clock-like sun.

M
Mahākāla
K
Kāśī (context)

FAQs

Untimely signs in nature point to the supremacy of Kāla (Time) and remind residents to take refuge in dharma and the Lord who rules time.

The verse operates within Kāśī’s sacred narrative; Mahākāla is invoked as the divine principle presiding over time and fear.

None explicitly; it frames a mood of warning and reverence.