Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 15

अर्चितेष्वेष्वहं प्रीतो भविष्यामि न संशयः । अस्मिन्वैश्वेश्वरे क्षेत्रे संभोज्याः शिवयोगिनः

arciteṣveṣvahaṃ prīto bhaviṣyāmi na saṃśayaḥ | asminvaiśveśvare kṣetre saṃbhojyāḥ śivayoginaḥ

Wenn sie geehrt werden, werde ich erfreut sein — daran besteht kein Zweifel. In diesem heiligen Bezirk von Vaiśveśvara (Viśveśvara) sollen die Yogins Śivas gespeist und gastlich aufgenommen werden.

अर्चितेषुwhen/among (them) being worshipped
अर्चितेषु:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootअर्चित (√अर्च् अर्च्-पूजायाम्, क्त)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), बहुवचन; क्त-प्रत्ययान्त (in/among those who are worshipped)
एषुin these (persons)
एषु:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), बहुवचन; सर्वनाम
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम
प्रीतःpleased
प्रीतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootप्रीत (√प्री प्री-तोषे, क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (pleased)
भविष्यामिI shall be
भविष्यामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√भू (भू-सत्तायाम्)
Formलृट्-लकार (Simple Future), उत्तमपुरुष (1st person), एकवचन; परस्मैपद
not
:
Sambandha (Negation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक अव्यय (negation particle)
संशयःdoubt
संशयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसंशय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
अस्मिन्in this
अस्मिन्:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; सर्वनाम
वैश्वेश्वरेin (the) Viśveśvara (Lord of the universe)
वैश्वेश्वरे:
Adhikarana (Qualifier of locus/अधिकरण-विशेषण)
TypeAdjective
Rootविश्व-ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; ‘विश्वस्य ईश्वरः’ (षष्ठी-तत्पुरुष)
क्षेत्रेin the sacred field/place
क्षेत्रे:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन
संभोज्याःto be fed/entertained
संभोज्याः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootसंभोज्य (√भुज् भुज्-भोजने, यत्; उपसर्ग: सम्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; यत्-प्रत्ययान्त (gerundive: ‘to be fed/entertained’)
शिव-योगिनःŚiva-yogins (yogins devoted to Śiva)
शिव-योगिनः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशिव (प्रातिपदिक) + योगिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; ‘शिवस्य योगिनः’ / ‘शिवे योगिनः’ (तत्पुरुष)

Śiva (inferred from first-person promise of being pleased)

Tirtha: Viśveśvara-kṣetra (Vaiśveśvara)

Type: kshetra

Listener: Purāṇic audience within Kāśī-khaṇḍa narration

Scene: Within the Viśveśvara kṣetra, householders offer bowls of food and water to ash-smeared Śaiva yogins seated in a row; the temple spire and lamps indicate sacred hospitality.

V
Viśveśvara
K
Kāśī (kṣetra implied)
Ś
Śiva-yogins

FAQs

Service to Śiva’s realized devotees—especially feeding them—is declared a direct cause of Śiva’s pleasure.

Vaiśveśvara/Viśveśvara kṣetra in Kāśī (Vārāṇasī).

Saṃbhojana (feeding) and respectful hospitality offered to Śiva-yogins in the Viśveśvara precinct.