Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 72

संप्रधार्येति तेप्राहुः स्मर्तव्यं स्मर पांथिक । त्वां वयं घातयिष्यामो निश्चितं सपरिच्छदम्

saṃpradhāryeti teprāhuḥ smartavyaṃ smara pāṃthika | tvāṃ vayaṃ ghātayiṣyāmo niścitaṃ saparicchadam

Sie sprachen: „Gedenke dessen: ‚nach reiflicher Überlegung‘—präge es dir ein, o Wanderer. Gewiss werden wir dich töten und dich samt all deinem Besitz an uns nehmen.“

संप्रधार्य“having considered” (the word)
संप्रधार्य:
Sambandha/Quotation (उद्धरण)
TypeVerb
Rootसम्-प्र-धृ (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्ययकृदन्त; अत्र ‘संप्रधार्य इति’ इत्युक्तौ उद्धृत-शब्द (quoted form)
इतिthus/so (quoting)
इति:
Discourse marker (निपात)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरणसूचक-अव्यय (quotative particle)
तेthey
ते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
प्राहुःsaid
प्राहुः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-आह् (धातु; ‘आह’ इत्यस्य लिट्)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
स्मर्तव्यम्to be remembered
स्मर्तव्यम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootस्मृ (धातु) + तव्यत् (कृदन्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; तव्यत्-प्रत्ययान्त (gerundive: to be remembered)
स्मरremember
स्मर:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), मध्यम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
पांथिकO traveler
पांथिक:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootपांथिक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
त्वाम्you
त्वाम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
वयम्we
वयम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formप्रथमा-विभक्ति (Nominative), बहुवचन
घातयिष्यामःwe will kill (have you killed)
घातयिष्यामः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootघातय् (णिच् causative of हन् धातु)
Formलृट्-लकार (Simple Future), उत्तम-पुरुष, बहुवचन; परस्मैपद; णिच्-प्रयोग (causative: will cause to be killed)
निश्चितम्certainly
निश्चितम्:
Kriya-viseshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootनि-चित्/नि-श्चि (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formअव्ययीभावेन प्रयुक्तं क्तान्त-रूपम् (adverbial accusative: certainly/decidedly)
सपरिच्छदम्along with your belongings
सपरिच्छदम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootस + परिच्छद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘परिच्छदसहितम्’ (with belongings) इति विशेषण, ‘त्वाम्’ इत्यस्य विशेषण

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda → Agastya)

Tirtha: Kāśī (implicit via contrast)

Type: kshetra

Listener: Śaunaka and sages

Scene: A bandit leader leans close, mocking the traveler: ‘remember your deliberation’; the captive’s eyes turn inward as if searching for a saving remembrance amid the threat of death.

T
Traveller (pāṃthika)
T
Thieves (implied)

FAQs

A single wrong deliberation can become a lifelong (and life-ending) turning point; choices made away from dharma bear harsh fruit.

Kāśī is glorified indirectly, as the narrative implies that abandoning Kāśī leads into a chain of calamities.

None directly; the verse uses dramatic speech to imprint a moral warning.