Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 84

पैशाचमोचने तीर्थे संभोज्य शिवयोगिनम् । कोटिभोज्यफलं सम्यगेकैक परिसंख्यया

paiśācamocane tīrthe saṃbhojya śivayoginam | koṭibhojyaphalaṃ samyagekaika parisaṃkhyayā

Am Tīrtha Paiśācamocana erlangt man, indem man einen Śiva-Yogin speist, rechtmäßig die Frucht, als hätte man Krore von Gästen bewirtet; so wird das Verdienst jeder einzelnen Tat bemessen.

पैशाचमोचनेat (the) Paiśāca-mocana (tīrtha)
पैशाचमोचने:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootपैशाच (प्रातिपदिक) + मोचन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन
तीर्थेin the sacred place
तीर्थे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन
संभोज्यhaving fed/entertained
संभोज्य:
Kriya (पूर्वक्रिया/Adverbial action)
TypeVerb
Rootसम् + भुज् (धातु)
Formल्यप्-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund); अर्थः ‘भोजयित्वा/सत्कार्य’ (having fed/entertained)
शिवयोगिनम्a Śiva-yogin (devotee/ascetic of Śiva)
शिवयोगिनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशिव (प्रातिपदिक) + योगिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन
कोटिभोज्यफलम्the fruit equal to feeding a crore (of people)
कोटिभोज्यफलम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकोटि (प्रातिपदिक) + भोज्य (कृदन्त/प्रातिपदिक) + फल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; फलवाचक समास
सम्यक्properly
सम्यक्:
Kriya-visheṣaṇa (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootसम्यक् (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (properly, fully)
एकैकeach (one by one)
एकैक:
Visheshana (Qualifier)
TypeAdjective
Rootएक (प्रातिपदिक) + एक (प्रातिपदिक)
Formविशेषण-प्रयोग; अव्ययीभाववत् ‘एकैक’ = ‘प्रत्येकम्’ (each one); रूपं प्रायः अव्ययवत्
परिसंख्ययाby (proper) counting/enumeration
परिसंख्यया:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootपरिसंख्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; करण/प्रकारवाचक (by enumeration/count)

Skanda

Tirtha: Paiśācamocana Tīrtha

Type: ghat

Listener: Agastya

Scene: At the Piśācamocana ghāṭa, a serene Śiva-yogin sits in meditation posture; pilgrims offer a meal with reverence; the merit is visualized as countless lamps or lotuses multiplying outward.

P
Paiśācamocana Tīrtha (Piśācamocana)
Ś
Śiva-yogin
V
Vārāṇasī (Kāśī)

FAQs

Serving the holy—especially Śiva’s devotees—at a powerful tīrtha magnifies merit beyond ordinary measure.

Paiśācamocana/ Piśācamocana Tīrtha in Kāśī (Vārāṇasī).

Saṃbhojana/annadāna: feeding a Śiva-yogin at the tīrtha, said to yield koṭi-bhojya-phala (crore-feeding merit).