Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 8

भवतोः खेलसमयो यः सा स्थितिरुदाहृता । इत्थं क्रीडैव सकलमेतद्ब्रह्मांडमीशयोः

bhavatoḥ khelasamayo yaḥ sā sthitirudāhṛtā | itthaṃ krīḍaiva sakalametadbrahmāṃḍamīśayoḥ

Die Zeit eures Spiels ist das, was «Erhaltung» (sthiti) genannt wird. So ist dieses ganze Universum nichts anderes als das Spiel der beiden Herren.

भवतोःof you two
भवतोः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootभवत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), द्विवचन; आदरार्थक-प्रयोगः
खेलसमयःthe time of play
खेलसमयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootखेल + समय (प्रातिपदिक-द्वय)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘खेलायाः समयः’
यःwhich
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सम्बन्धक-सर्वनाम
साthat
सा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; अन्वय-सूचक
स्थितिःstate/condition
स्थितिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootस्थिति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
उदाहृताis declared/said
उदाहृता:
Kriya (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootउद्-आ-हृ (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त-भूतकर्मणि/भूतकाले कृदन्त; स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘उदाहृ’ (to state)
इत्थम्thus
इत्थम्:
Adverbial
TypeIndeclinable
Rootइत्थम् (अव्यय)
Formअव्यय (adverb), प्रकारार्थक
क्रीडाa play/sport
क्रीडा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootक्रीडा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
एवonly/indeed
एव:
Discourse particle
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय (particle), अवधारणार्थक
सकलम्entire
सकलम्:
Karma/Complement
TypeAdjective
Rootसकल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; विशेषणम्
एतत्this
एतत्:
Karma/Complement
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन
ब्रह्माण्डम्cosmic egg/universe
ब्रह्माण्डम्:
Karma/Complement
TypeNoun
Rootब्रह्म + अण्ड (प्रातिपदिक-द्वय)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘ब्रह्मणः अण्डम्’
ईशयोःof the two Lords
ईशयोः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootईश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), द्विवचन

Nārada

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Listener: Sages

Scene: Śiva and Devī pause mid-game in serene stillness; around them the universe is held in balanced suspension—planets orbit, rivers flow, beings live—signifying sthiti as the ‘play-time’ itself.

Ś
Śiva
D
Devī (Śakti)
S
Sthiti
B
Brahmāṇḍa

FAQs

Sustenance of the world is a divine function, best understood as līlā—inviting devotion rather than fear.

No specific tīrtha; the verse universalizes Śiva–Śakti lordship, which undergirds the sanctity of Kāśī in the larger Kāśīkhaṇḍa.

None.