Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 12

मोक्षलक्ष्मी समृद्ध्यर्थं यत्रकुत्र निवासिभिः । अप्यल्पमपि यद्दत्तं विशालाक्ष्यै नरोत्तमैः

mokṣalakṣmī samṛddhyarthaṃ yatrakutra nivāsibhiḥ | apyalpamapi yaddattaṃ viśālākṣyai narottamaiḥ

Zum Anwachsen der mokṣa‑lakṣmī, des Glücks der Befreiung, was immer—und sei es nur wenig—die Besten der Menschen Viśālākṣī darbringen, wo immer sie auch wohnen,

मोक्षलक्ष्मीthe fortune of liberation
मोक्षलक्ष्मी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमोक्ष (प्रातिपदिक) + लक्ष्मी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; (मोक्षस्य लक्ष्मीः)
समृद्धि-अर्थम्for (its) increase/prosperity
समृद्धि-अर्थम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeIndeclinable
Rootसमृद्धि (प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव-समासः; अव्ययवत् (for the purpose of prosperity)
यत्रकुत्रwherever
यत्रकुत्र:
Desha-adhikarana (Locative sense/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय) + कुत्र (अव्यय)
Formअव्यय-द्वयम्; स्थानवाचक-अव्ययम् (wherever)
निवासिभिःby residents
निवासिभिः:
Karana (Agent-instrument/करण)
TypeNoun
Rootनिवासिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः, बहुवचनम्
अपिeven
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्ययम्; अवधान/समुच्चयार्थक (even/also)
अल्पम्a little
अल्पम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootअल्प (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम् (यत् दत्तम्)
अपिeven
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्ययम्; पुनरुक्त-बलार्थक (even)
यत्whatever which
यत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; सम्बन्धक-यत् (relative pronoun)
दत्तम्given
दत्तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootदा (धातु) → दत्त (कृदन्त-प्रातिपदिक, क्त)
Formनपुंसकलिङ्गे, प्रथमा/द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्मणि-भूतकृदन्तः (given)
विशालाक्ष्यैto Viśālākṣī
विशालाक्ष्यै:
Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootविशालाक्षी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, चतुर्थी-विभक्तिः (Dative/4th), एकवचनम्
नरोत्तमैःby the best of men
नरोत्तमैः:
Karana (Agent/करण)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक) + उत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः, बहुवचनम्; (उत्तमाः नराः)

Skanda (deduced, Kāśīkhaṇḍa context: Skanda to Agastya)

Tirtha: Viśālākṣī Mahāpīṭha (Kāśī)

Type: kshetra

Scene: A humble devotee offering a small gift—flowers/coin/cloth—to Viśālākṣī; the Devī’s presence radiates ‘mokṣa-lakṣmī’ as a lotus-like aura; scenes of devotees in distant places making offerings in spirit.

V
Viśālākṣī
M
Mokṣa-lakṣmī
D
Dāna

FAQs

Sincere giving, even if small, becomes spiritually potent when offered with devotion to the presiding goddess of Kāśī.

Viśālākṣī’s sphere in Kāśī; the verse also universalizes her grace to devotees ‘wherever they live’.

Dāna/offerings to Viśālākṣī—emphasizing that even minimal gifts carry mokṣa-oriented merit.