Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 87

रत्नावल्युवाच । शशिलेखेनंगलेखे चित्रलेखे मदीहितं । यूयं कुंठितसामर्थ्याः कुतो वस्ताः कलाः क्व वा

ratnāvalyuvāca | śaśilekhenaṃgalekhe citralekhe madīhitaṃ | yūyaṃ kuṃṭhitasāmarthyāḥ kuto vastāḥ kalāḥ kva vā

Ratnāvalī sprach: „O Śaśilekhā, o Naṅgalekhā, o Citralekhā — tut, was ich begehre. Wohin sind eure Künste entschwunden, und warum ist eure Fähigkeit stumpf geworden?“

रत्नावलीRatnāvalī
रत्नावली:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootरत्नावली (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
शशिलेखेO Śaśilekhā
शशिलेखे:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootशशिलेखा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन
अङ्गलेखेO Aṅgalekhā
अङ्गलेखे:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootअङ्गलेखा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन
चित्रलेखेO Citralekhā
चित्रलेखे:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootचित्रलेखा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन (8th/Vocative), एकवचन
मदीहितम्my desire/what I wish
मदीहितम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमद्-ईहित (प्रातिपदिक; ईहित = √ईह् (धातु) क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः—मम ईहितम्
यूयम्you (all)
यूयम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुषार्थे द्वितीय-पुरुष-सर्वनाम; प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
कुण्ठितसामर्थ्याःof blunted ability / lacking power
कुण्ठितसामर्थ्याः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootकुण्ठित-सामर्थ्य (प्रातिपदिक; कुण्ठित = √कुण्ठ् (धातु) क्त; सामर्थ्य = प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; कर्मधारयः—कुण्ठितं सामर्थ्यं येषाम् (बहुव्रीहिवत् अर्थः)
कुतःhow/whence
कुतः:
Sambandha (Interrogative/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootकुतः (अव्यय/प्रश्न)
Formप्रश्नार्थक-अव्यय (interrogative adverb: whence/how)
वस्ताःthings/possessions (uncertain)
वस्ताः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootवस् (धातु) / वस (प्रातिपदिक)
Formपाठानुसारं ‘वस्ताः’—पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन; अर्थतः ‘वस्ताः’ (things) इति; (यदि ‘वः ताः’ इति सन्धिः स्यात् तर्हि भिन्नम्)
कलाःarts/skills
कलाः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), बहुवचन
क्वwhere
क्व:
Sambandha (Interrogative/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootक्व (अव्यय)
Formप्रश्नार्थक-अव्यय (interrogative adverb: where)
वाor
वा:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवा (अव्यय)
Formविकल्पार्थक-निपात (disjunctive particle: or)

Ratnāvalī

Scene: Ratnāvalī, newly recovered, addresses three named sakhīs—Śaśilekhā, Naṅgalekhā, Citralekhā—urging them to employ their arts; her expression mixes longing and authority.

R
Ratnāvalī
Ś
Śaśilekhā
N
Naṅgalekhā
C
Citralekhā

FAQs

It underscores urgency and resolve—one should apply one’s talents (kalā) decisively toward a chosen aim.

The narrative is situated within the Kāśīkhaṇḍa’s Kāśī-focused canvas, though this verse is interpersonal dialogue rather than direct tīrtha glorification.

None.