Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 54

शूद्रस्य भार्या शूद्रैव सा च स्वा च विशः स्मृते । ते च स्वा चैव राज्ञस्तु ताश्च स्वाचाग्रजन्मनः

śūdrasya bhāryā śūdraiva sā ca svā ca viśaḥ smṛte | te ca svā caiva rājñastu tāśca svācāgrajanmanaḥ

Die Gattin eines Śūdra ist allein eine Śūdra-Frau; sie ist ihm die eigene und angemessene. Für einen Vaiśya gilt die Vaiśya-Frau als die seine. Dieselben (Frauen) sind ebenso einem König (Kṣatriya) angemessen; und diese (aus diesen Ständen) sind auch einem Höhergeborenen (Brāhmaṇa) angemessen.

शूद्रस्यof a Śūdra
शूद्रस्य:
Ṣaṣṭhī-sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootशूद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन; सम्बन्धे
भार्याwife
भार्या:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootभार्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन; कर्तृपद-रूपेण
शूद्राa Śūdra woman
शूद्रा:
Pradhāna/Predicate complement
TypeNoun
Rootशूद्रा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विधेय (predicate noun)
एवonly/indeed
एव:
Sambandha/Emphasis particle
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphasis)
साshe
सा:
Karta/Anuvāda (Subject pronoun)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
and
:
Samuccaya (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
स्वाone’s own/legitimate
स्वा:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeAdjective
Rootस्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (own/legitimate)
and
:
Samuccaya (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
विशःof a Vaiśya
विशः:
Ṣaṣṭhī-sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootविश् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (6th/Genitive), एकवचन; ‘वैश्यस्य’ अर्थे; सम्बन्धे
स्मृते(as) stated in the Smṛti
स्मृते:
Adhikaraṇa (Locative: in the Smṛti)
TypeVerb
Root√स्मृ (धातु) → स्मृत (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग/स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; लोके/शास्त्रे ‘स्मृते’ = ‘स्मृतौ/स्मृतिग्रन्थे’ (locative absolute-like usage)
तेthey
ते:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सर्वनाम
and
:
Samuccaya (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
स्वाlegitimate/one’s own
स्वा:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeAdjective
Rootस्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (अत्र स्त्री-जातिवाचक-सम्बन्धे); विशेषण
and
:
Samuccaya (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
एवindeed
एव:
Sambandha/Emphasis particle
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण
राज्ञःof the king (Kṣatriya)
राज्ञः:
Ṣaṣṭhī-sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्धे
तुbut/whereas
तु:
Sambandha/Discourse particle
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (contrast)
ताःthose (women)
ताः:
Karta (Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सर्वनाम
and
:
Samuccaya (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
स्वाlegitimate/one’s own
स्वा:
Viśeṣaṇa (Qualifier)
TypeAdjective
Rootस्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन (ताः इत्यस्य विशेषणम्)
and
:
Samuccaya (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय
अग्रजन्मनःof the first-born (Brahmin)
अग्रजन्मनः:
Ṣaṣṭhī-sambandha (Genitive relation)
TypeNoun
Rootअग्र-जन्मन् (प्रातिपदिक; समास)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; ‘अग्रं जन्म यस्य’/‘अग्रे जातः’ = ब्राह्मणः; सम्बन्धे

Skanda (deduced: Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda → Agastya)

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Scene: A didactic tableau: four varṇas represented with distinct attire; a teacher points to a palm-leaf text; couples stand in orderly rows indicating prescribed marital pairing.

FAQs

It presents a traditional dharma framework for marriage compatibility as understood in the text’s social-ritual order.

No tīrtha is mentioned; the verse is a social-dharma rule within Kāśī Khaṇḍa.

It states norms for whom each varṇa may take as a ‘proper’ wife, as framed by the passage.