Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 11

आलुलोके महालिंगं वैकुंठपरमेष्ठिनोः । महाहमहमिकायां प्रादुरास यदादितः

āluloke mahāliṃgaṃ vaikuṃṭhaparameṣṭhinoḥ | mahāhamahamikāyāṃ prādurāsa yadāditaḥ

Er erblickte den großen Liṅga, der sich zuerst im gewaltigen Wettstreit des „Ich, ich“ (Hochmut) zwischen dem Herrn von Vaikuṇṭha und dem Parameṣṭhin (Brahmā) offenbarte.

आलुलोकेhe beheld/saw
आलुलोके:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ+लोक् (धातु)
Formलिट्-लकार (परोक्षभूत/परफेक्ट), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
महाgreat
महा:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहा (प्रातिपदिक)
Formविशेषण-प्रातिपदिक, समासाङ्ग (पूर्वपद)
लिङ्गम्the great liṅga
लिङ्गम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootलिङ्ग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः: महा-लिङ्ग (कर्मधारय)
वैकुण्ठVaikuṇṭha (Viṣṇu)
वैकुण्ठ:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootवैकुण्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रातिपदिक, समासाङ्ग (पूर्वपद)
परमेष्ठिनोःof Vaikuṇṭha and Paramēṣṭhin (Brahmā)
परमेष्ठिनोः:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootपरमेष्ठिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, द्विवचन; समासः: वैकुण्ठ-परमेष्ठिन् (द्वन्द्व; ‘वैकुण्ठश्च परमेष्ठी च’)
महाgreat
महा:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहा (प्रातिपदिक)
Formविशेषण-प्रातिपदिक, समासाङ्ग (पूर्वपद)
अहम्I (ego)
अहम्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeNoun
Rootअहम् (सर्वनाम)
Formसर्वनाम-प्रातिपदिक, समासाङ्ग (मध्यपद)
अहमिकाin great egoism
अहमिका:
Adhikaraṇa (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअहमिका (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; समासः: महा-अहम्-अहमिका (कर्मधारय/तत्पुरुषार्थे; ‘महती अहमिकाऽहंभावः’)
प्रादुरासappeared, manifested
प्रादुरास:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्रादुर्+अस् (धातु)
Formलिट्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद; ‘प्रादुरास’ = प्रादुर्भूतः/appeared
यदाwhen
यदा:
Kāla-adhikaraṇa (Time/कालाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (relative temporal adverb)
आदितःfrom the beginning
आदितः:
Apādāna (Source/अपादान)
TypeIndeclinable
Rootआदि (प्रातिपदिक)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (ablatival adverb)

Skanda

Tirtha: Mahāliṅga / Viśveśvara-liṅga (Kāśī)

Type: temple

Scene: Śiva beholds the Mahāliṅga—an axis of presence recalling the primordial liṅgodbhava: a towering, luminous liṅga/pillar, with subtle echoes of Viṣṇu and Brahmā’s humbled forms at the periphery, the ‘ahaṃ-ahaṃ’ contest dissolved into silence.

M
Mahāliṅga
V
Viṣṇu (Vaikuṇṭhanātha)
B
Brahmā (Parameṣṭhin)
Ś
Śiva (Īśāna, implied)

FAQs

Divine revelation (the Liṅga) subdues ego and rivalry; the Supreme transcends status-claims and becomes the true object of worship.

Kāśī-kṣetra through the presence/vision of the Mahāliṅga, tying the site to a cosmic theophany.

No explicit ritual is given; the verse emphasizes darśana (beholding) of the Mahāliṅga.