Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 46

काणा च विमुखा वापि कुरूपापि च जायते । बाह्यादायांतमालोक्य त्वरिता च जलासनैः । तांबूलैर्व्यजनैश्चैव पादसंवाहनादिभिः

kāṇā ca vimukhā vāpi kurūpāpi ca jāyate | bāhyādāyāṃtamālokya tvaritā ca jalāsanaiḥ | tāṃbūlairvyajanaiścaiva pādasaṃvāhanādibhiḥ

Sie wird einäugig, oder abgewandt im Wesen, oder gar hässlich. Doch wenn sie sieht, dass der Gatte von draußen heimkehrt, soll sie eilends Wasser und Sitz bereiten, Betel darreichen, einen Fächer bringen und Dienste wie das Massieren der Füße leisten.

kāṇāone-eyed
kāṇā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootkāṇa (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषण
caand
ca:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (conjunction ‘and’)
vimukhāturned away, averse
vimukhā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootvi-mukha (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषण
or
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootvā (अव्यय)
Formअव्यय; विकल्पार्थक-निपात (or)
apialso
api:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formअव्यय; अपि-निपात (also/even)
kurūpāugly
kurūpā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootkurūpa (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषण
apialso
api:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formअव्यय; अपि-निपात (also/even)
caand
ca:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (and)
jāyatebecomes/is born
jāyate:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootjan (धातु)
Formलट् (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; आत्मनेपद
bāhyātfrom outside
bāhyāt:
Apādāna (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootbāhya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th/Ablative), एकवचन; ‘from outside’ (ablative used adverbially)
āyāntam(him) coming
āyāntam:
Karma (Object/कर्म)
TypeVerb
Rootā-yā (धातु)
Formशतृ-प्रत्यय (Present active participle), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘coming’
ālokyahaving seen
ālokya:
Kriyāviśeṣaṇa (Adverbial modifier/क्रियाविशेषण)
TypeVerb
Rootā-lok (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund), ‘having looked/seen’
tvaritāhurried
tvaritā:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Roottvarita (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण (predicate)
caand
ca:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (and)
jalāsanaiḥwith water and seats (water/refreshments)
jalāsanaiḥ:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootjala-āsana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; तत्पुरुषः (jala ‘water’ + āsana ‘seat’)
tāṃbūlaiḥwith betel (offerings)
tāṃbūlaiḥ:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Roottāṃbūla (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
vyajanaiḥwith fans
vyajanaiḥ:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootvyajana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
caand
ca:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (and)
evaindeed, just
eva:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारणार्थक (emphatic particle)
pādasaṃvāhanādibhiḥwith foot-massage and the like
pādasaṃvāhanādibhiḥ:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootpāda-saṃvāhana-ādi (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; समासः: (pāda ‘feet’ + saṃvāhana ‘massage’ + ādi ‘etc.’)

Unspecified (Dharmāraṇya Khaṇḍa narrative voice; likely Sūta/Lomaharṣaṇa conveying dharma-teaching)

Tirtha: Dharmāraṇya

Type: kshetra

Scene: A doorway scene: husband arriving from outside; wife hastens forward with a water pot and a low seat, offering betel leaves, waving a fan, then kneading his feet—domestic service rendered with ritual dignity.

FAQs

It links respectful service and attentive hospitality with auspiciousness, and disrespect with karmic blemish.

No tīrtha is named; the verse is about household conduct.

A practical code of welcome: offering water, a seat, betel, fanning, and foot-massage.