Home›Skanda Purana›Brahma Khanda›Dharmaranya Mahatmya›Adhyaya 38›Shloka 34
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 34

Devanagari script

अंजनं च मया लब्धं रामनाममहौषधम् । रामं मुक्त्वा हि ये मर्त्या ह्यन्यं देव मुपासते । दह्यंते तेऽग्निना स्वामिन्यथाहं मूढचेतनः

Transliteration

aṃjanaṃ ca mayā labdhaṃ rāmanāmamahauṣadham | rāmaṃ muktvā hi ye martyā hyanyaṃ deva mupāsate | dahyaṃte te'gninā svāminyathāhaṃ mūḍhacetanaḥ

Translation

„Wahrlich, ich habe das Augenheilmittel erlangt: die große Arznei, den heiligen Namen Rāmas. Die Sterblichen, die Rāma verlassen und eine andere Gottheit verehren, werden vom Feuer verbrannt, o Herr — so wie auch ich, mit törichtem Sinn.“

Word by Word
अंजनम्collyrium; ointment
अंजनम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअंजन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Nom/Acc), एकवचन; अत्र कर्मरूपे (object)
चand
च:
Connector (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
मयाby me
मया:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन
लब्धम्obtained
लब्धम्:
Kriya (Result state/क्रिया)
TypeVerb
Rootलभ् (धातु)
Formभूतकृदन्त (Past passive participle/क्त), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; अंजनम् इत्यस्य विशेषणम्
रामRama
राम:
Qualifier within compound
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formसमासे पूर्वपद (in compound)
नामname
नाम:
Qualifier within compound
TypeNoun
Rootनामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; षष्ठी-तत्पुरुष (Genitive Tatpurusha): रामस्य नाम; समासाङ्ग (compound member)
महौषधम्great medicine
महौषधम्:
Apposition (समानााधिकरण)
TypeNoun
Rootमहत् + औषध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; कर्मधारय: महत् औषधम्; समस्तपदम्
रामनाममहौषधम्the great medicine called ‘Rama’s name’
रामनाममहौषधम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootराम-नाम-महौषध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुष: रामनाम (षष्ठी) + महौषधम्
रामम्Rama
रामम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
मुक्त्वाhaving abandoned
मुक्त्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootमुच् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund), ‘having left/abandoning’
हिindeed
हि:
Particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle: indeed/for)
येthose who
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; सम्बन्धक (relative pronoun)
मर्त्याःmortals
मर्त्याः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमर्त्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
हिindeed
हि:
Particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle)
अन्यम्another
अन्यम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (adjective) देवम्
देवम्god
देवम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
उपासतेworship
उपासते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootउप + आस् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष (3rd person), बहुवचन, आत्मनेपदम्
दह्यन्तेare burned
दह्यन्ते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootदह् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, बहुवचन, आत्मनेपदम्; कर्मणि-प्रयोग (passive sense)
तेthey
ते:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
अग्निनाby fire
अग्निना:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (Instrumental/3rd), एकवचन
स्वामिन्O master
स्वामिन्:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootस्वामिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
यथाas
यथा:
Comparator (उपमान)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formउपमान/प्रकारवाचक-अव्यय (comparative adverb: as)
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअहम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा, एकवचन
मूढdeluded
मूढ:
Qualifier within compound
TypeAdjective
Rootमूढ (प्रातिपदिक)
Formसमासे पूर्वपद (in compound)
चेतनःone of deluded mind
चेतनः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootचेतन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; कर्मधारय: मूढः चेतनः (one whose consciousness is deluded)
Speaker

King (confessional speech to the brāhmaṇas)

Skanda Dialogue

Listener: a respected addressee (‘svāmin’) and brāhmaṇas in context

Visual Art Cues

Scene: A symbolic scene: the king applies collyrium labeled ‘Rāma-nāma’ to his eyes; flames of prior delusion recede; a radiant ‘Rāma’ syllable appears like a healing herb.

Characters & Entities
R
Rāma
F
Fire (Agni)

FAQs

Rāma-nāma is portrayed as a healing ‘medicine’ that restores spiritual sight, while delusion leads to burning suffering.

The Dharmāraṇya māhātmya context frames the transformative power of devotion and repentance within a sanctified landscape.

Implicit prescription: nāma-japa (taking Rāma-nāma) as a remedy; no specific dāna/snānā rule is stated.

←Previous Verse
Next Verse→